Vrijdagavond was een religieuze avond op Het Theaterfestival. Design God van Space ging met haar deelnemers op zoek naar een nieuwe spirituele beleving, Abattoir Fermé droeg met Tourniquet een zwarte mis op in de zwarte zaal en in de rode zaal werden de tien geboden opgefrist door NTGent & Wunderbaum. De Vertegenwoordigers van Goed en Kwaad waren dus alomtegenwoordig. En omdat je tegenstrijdige krachten niet binnen vier muren kan plaatsen: een virtueel gesprek via msn. God heeft plaatsgenomen achter het klavier in de artiestenfoyer, Satan zit gezellig in de caravan van Angelo.

In Laatste Nachtmerrie gaat regisseur en actrice Laura van Dolron op zoek naar de illusie achter de illusie. Wat is een nobele leugen en wat is vuile eerlijkheid? Samen met haar twee jongens analyseert ze de filosofieën van de neoconservatieve politicoloog Leo Strauss, vergelijkt deze met het moslimfundamentalisme, maar gebruikt ook zelf zijn theorieën om haar eigen gedachten te ondersteunen. Een zelfreflectieve voorstelling over machtige mannen en persoonlijke ego’s.

Het luiden van klokken, neonlicht om de ogen van toe te knijpen en achteraan het podium een groot schoolbord met de eerste vijf geboden op geschreven. De toon voor De 10 geboden – deel I is gezet. Oorspronkelijk een televisiereeks gemaakt door de Poolse cineast Krzysztof Kieslowski, vandaag een door Johan Simons in een nieuw jasje gestoken theaterstuk.

Dat de meningen over Stockholm, de tweede productie van het jonge collectief zie!duif, nogal uiteenlopen, bleek onbetwistbaar uit de journalistieke neerslag van Theater Aan Zee. Wat er ook van zij, deze jongen was in elk geval erg tevreden dat hij deel mocht uitmaken van een verfrissende voorstelling. Maar dat kan ook liggen aan de wijnschenkende, kortgerokte dames.

Wat mag wel en wat mag niet? Het geheven vingertje heft zich op tegen zoenende ouders, vandalisme en verwaarloosde kinderen. Een hilarische kijk op gezag en verbod waarin beide zowel afgeschreven als aangemoedigd worden. Absurd, maar toch ook een klein beetje moralistisch. Regisseur Jetse Batelaan vertelt over zijn fascinatie voor kindertheater en de rol die ouders hierin toebedeeld krijgen.

Dat comic books ook existentiële wijsheden kunnen bevatten, bewijst de volgende levensles van Lady Miyako, de blinde zieneres uit cyberpunk manga Akira. Net als Tiresias, “de profeet in wie de vleesgeworden waarheid leeft”, slaagt Lady Miyako erin afstand te doen van het materiële en de werkelijkheid met andere ogen te aanschouwen.

Het is het gekende verhaaltje. Een jongen is een beetje anders dan de rest. Dus wordt hij gepest. Problemen thuis want zijn vader is twee jaar geleden gestorven en zijn moeder kan dit na hun verhuis nog steeds niet verwerken. Hij voelt zich niet goed in zijn vel. Wanneer de jongen het één bij het ander telt, beslist hij een einde te maken aan zijn leven. Zo hebben we er al meer gezien. Het is dan ook niet van het verhaal dat Thierry van JAN zijn kwaliteiten moet hebben.

"Fuck the pain away." Duidelijke taal. Onverbiddelijk dendert de controversiële elektrorock van Peaches door. Oogverblindende theaterbelichting schijnt de zaal in en schudt het publiek wakker, dat nu verplicht op het puntje van de stoel zit. De voorstelling is nog maar net begonnen.

“Twee dingen staan vast. 1. Het kan mensen niet meer schelen wat andere mensen overkomt. 2. Niets maakt nog echt verschil.” De novellen van de Amerikaanse schrijver Raymond Carver geven allerminst blijk van een optimistisch, vitalistisch wereldbeeld. Carver schetst in zijn schrijfsels grauw realistische menselijke portretten die door hun volstrekte onverschilligheid vaak cynisch aandoen. Maar naast de personages neemt ook de verteller vaak een ‘so-it-goes-attitude’ aan en dat verleent de Carveriaanse verhalen een pijnlijk nihilisme.

Zie!duif is een nieuwe compagnie gevormd uit de klas van de master na master Theaterwetenschappen, afstudeerjaar 2007. Ze spelen een verteerbare vorm van doordacht teksttheater, dat contact met het publiek centraal stelt. Dit jaar al maakten ze furore op Theater aan Zee, en nu werden ze met Stockholm uitgenodigd om deel uit te maken van de Villanella programmatie van Het Theaterfestival. Tijdens het laatste avondmaal voor de voorstelling zette ik mij in het duivenkot, om tussen kauwen en slikken door te praten over hun theater en ervaringen. Ze stonden erop dat ze allen aanwezig zouden zijn voor het interview. Als een echt collectief spreken ze dan ook uit één buik en vullen elkaar aan, of nuanceren waar nodig.

Een vrouw met berenkop zit achterovergezakt in een materiaalkar midden in een ongeordend samenraapsel van tafels, kartonnen dozen en een volgestouwde ouderwetse keukenkast met venstertjes, lappen stof, nepskeletten... Een enorm modelvliegtuig boven het midden van de scène lijkt een stille voorbode van een plotse ontsnapping uit dit puinhoopuniversum.

Een vrouw wordt de scène opgetakeld. Ter hoogte van haar middel zijn twee kabels bevestigd. De kabels zitten vast aan een machine die boven het podium opgehangen is. Met behulp van het toestel wordt de vrouw opgeheven, neergelaten, naar voren en naar achteren getrokken. Op het ritme van de bewegingen van de machine danst ze een sobere choreografie. Uit de boxen klinkt pianomuziek waarin enkele noten opnieuw en opnieuw herhaald worden.

Soms vraag ik me af of een groep als Bad van Marie op de uitnodiging om op Het Theaterfestival te spelen niet gewoon “neen” moet antwoorden. Daarmee wil ik absoluut geen kwalitatief oordeel vellen, maar eerder een opmerking van praktische aard maken. Locatieprojecten moeten op locatie gespeeld worden. Dat staat buiten kijf, en werd ook waargemaakt in de Renaultgarage aan de Antwerpse Italiëlei. Maar verrassingsprojecten moeten verrassingen blijven, en dat wordt moeilijker als er aan je project zoveel ruchtbaarheid gegeven wordt door bijvoorbeeld een selectie op Het Theaterfestival. Een mens laat zich niet zomaar foppen als hij weet dat hij gefopt zal worden. En eerlijk gezegd voelde ik me een beetje onderschat als toeschouwer. Zo rap hebben ze mij nu toch niet liggen. Nu ja, ook als je niet gefopt wordt, blijft www.win-een-auto.com een amusante voorstelling.

Toneelstof staat voor een meerjarig onderzoek van Thersites, Vereniging van Vlaamse Podiumcritici, waarbij de beeldarchieven van het Vlaamse theater uit de jaren zestig, zeventig en tachtig onder handen worden genomen. Met Toneelstof II – Sympathy for the Seventies? is het project aan de jaren zeventig toe.  In HETPALEIS werden dinsdagavond door Sven Speybrouck en Warre Borgmans zeven gasten ontvangen die in de periode werkzaam waren in het theater: Eva Bal, Charles Cornette, Hilde Uitterlinden, Rik Hancké, Marianne Van Kerkhoven, Herman Gilis en Pat Van Hemelrijck. 

Stef Lernous is een bezige bij. Het voorbije seizoen leverde hij met zijn Abattoir Fermé drie producties af en er zijn er op dit moment alweer drie in de maak. Daarnaast werkt hij nu opnieuw met Figurentheater De Maan , bereidt hij zijn volgende academiejaar als docent aan het Rits voor en spendeert hij de rest van zijn tijd aan debatten, interviews en onderzoeksprojecten. Hij neemt dan ook niet voor om het even wie zijn telefoon op. Gelukkig zijn wij van de dagkrant niet om het even wie.

Kris Verdonck wil met I/II/III/IIII de wens van het klassieke ballet vervullen; dat de danser kan vliegen. Samen met dramaturge Marianna Van Kerkchoven kwam hij tot het concept van een dansmachine. De middag voor de moment suprème heb ik Kris aan de telefoon. Ik probeer de nodige bagage te krijgen voor een intensere blik op de voorstelling.

Al is er dan sprake van een constructiefout...

Het was een schone avond onder vrienden dinsdag op het zogeheten schoon verdiep van HET PALEIS.  Familieleden, vrienden en bewonderaars van Wim Van Gansbeke kwamen er samen om de man die van vele theatermarkten thuis is na zijn dood een stem te geven. Om op de vraag die Wim zichzelf stelt - “Zou ik verder leven ooit in mijn gedichten?” - volmondig ja te antwoorden.

Na vijf jaar neemt Bad van Marie afscheid van de theatersector. Dit doen ze met veel bravoure in een Renaultgarage waar ze met de overschot van hun subsidiegeld een auto verloten.
Hier ontvouwt zich voor de toeschouwers, die zich trouwens heel erg op hun gemak voelen met hun drankje in de hand, een wervelende show geleid door presentator Bas Teeken. Het belangrijkste van de avond, drukt hij ons op het hart, is dat het feest is en dat iemand straks in die spiksplinternieuwe auto zal wegrijden. Ann Verhelst, die instaat voor de muzikale intermezzo’s, weet het publiek alvast op te warmen met haar nummer Take me home.

Alsof we als zesjarigen klaarstonden op de ochtend van een spannende schoolreis. Vol verwachting over wat komen zou, met enige fierheid lonkend naar de herkenningsstickers die door de begeleiders op onze trui werden geplakt en zeer aandachtig luisterend naar hun strenge instructies. Nee, we zullen niks fout doen en ja, we zullen goed in de groep blijven. Oortelefoontjes van flashy witte iPods werden ons in de oren geduwd. Een aantal oefenpogingen en evenveel mislukte pogingen later (“als we 1,2 zeggen, dàn mag je pas duwen op ‘play’”), stond onze groep van twaalf vertrekkensklaar. Op het programma van dit alternatieve theaterstuk Design God, uitgewerkt door Space, staat een 40 minuten durende luisterwandeling in de buurt van deSingel.

De infobrochure van het theaterfestival heeft zich al meermaals in mijn hand omgedraaid. De keuze? Of het parallelprogramma? Vanavond ga ik resoluut voor het tweede: Live van studio Villanella.

Rondrennende kleuters. Een twintigtal nieuwsgierigen staan bij het onthaal te wachten. Een vrouw wijst de weg naar de ruimte waar het te doen is. Het is een work in progress: tussentijdse regieaanwijzingen horen erbij, zo vertelt de regisseur.

Wie naar dansvoorstelling Bordstein Runter gaat kijken met de verwachting een dans-in-de-maat-spektakel te krijgen, zou wel eens ontgoocheld kunnen thuiskomen. Schrik je daarentegen niet terug van een bizarre choreografie op een bedje van funky muziek, is de kans op een voldaan gevoel na afloop groter.

Denk aan die eerste ontmoeting met iemand, hoe jullie samen naar huis gaan en een traag en onwennig liefdesspel beginnen. Denk aan hoe jullie elkaar voorzichtig aftasten in het halfduister in de hoop de ander te leren kennen. Probeer die herinnering op te halen en zie ze levend worden in Maybe Forever.

De eerste avond van het Theaterfestival 2008. In mijn geval, zelfs mijn allereerste theaterfestival. Als we de paar verplichte theaterbezoeken op de middelbare school, en de enkele keer dat ik per ongeluk in een theater belandde, buiten beschouwing laten, kan ik met gemak doorgaan voor een theatermaagd. Als we Cherkaoui’s dromen erop nalezen, zou het echter geen probleem mogen zijn dat ik als leek, een schrijversbijdrage lever aan dit Festival. Theater zou iedereen moeten interpelleren, niet elitair boven de rest mogen staan, noch netjes naast de andere expressievormen. Het gaat om het opengooien van grenzen; zowel de verschillende disciplines, als de verschillende facetten van het leven in elkaar laten overlopen, er met verschillende brillen naar kijken en zelf op verschillende manieren begrepen worden.

Ze speelden afgelopen november tijdens het Landjuweel in Gent en werden toen gevraagd om hun voorstelling op Het Theaterfestival te hernemen. Na al die maanden brengt het amateurgezelschap voor een laatste keer De Jossen. Wij ontmoeten de bende in Monty, in een gemoedelijk sfeertje

De Jossen van Tejaterbende Oeps! boezemde als mededinger naar het Landjuweel 2007 een zekere verwachting in. Gedurfd theater met minder aandacht voor esthetische perfectie en meer amusement in het spelen, daar hoopte ik op, en dat kreeg ik ook.

Conservatiefje, ik begrijp je commentaar, maar heb zelf veel minder een probleem gehad met de vrouwelijkheid van de actrice die Augustus vertolkte. Al was het maar omdat mijn hele wezen zo vol was van de rijke theatrale ervaringen die ik tijdens Romeinse Tragedies onderging, dat het geslacht van deze of gene acteur, al dan niet in overeenstemming met het geslacht van het personage dat hij of zij vertolkte, mij op geen enkele manier bezig gehouden heeft. Ik heb bovendien een observatie gestolen van Bart Van den Eynde, één van de dramaturgen van dit stuk, tijdens de voorbespreking zaterdagmiddag in het festivalsalon, gedrenkt in de hoofdpijn veroorzakende geur van de aanwezige elastiekjes. 

Dino en Pierre, twee personages in de nieuwste voorstelling van Arne Sierens, twee angry young men met een verschillende achtergrond, verschillende verhalen maar dezelfde pijn.  Pijn die hoe dan ook uit het lichaam moet, is het niet via woorden dan wel via fysieke erupties.  Twee tikkende tijdbommen.  In de val gelokt door de realiteiten van het leven, die bepaald worden door de beperkte capaciteiten waarover de mens beschikt.  Zij ondernemen pogingen tot overleven in een wereld waar het lot niet meer wil meewerken, en waar de barrières zich niet enkel tussen mensen bevinden, maar vooral in het diepste van hun zijn.

Let op, ik heb enorm genoten van de Romeinse Tragedies. Het is een huzarenstuk om zes uur Shakespeare te brengen en boeiend te houden, en wat mij betreft verdient Toneelgroep Amsterdam daar een dikke pluim voor. Vijftien acteurs die een topprestatie leveren in een ijzersterk concept. Een totaalervaring. Multimedia, interactie die het publiek in staat stelt zijn aandacht te verdelen zoals het dat zelf verkiest, en natuurlijk een prachtige tekst. Maar toch zit ik een beetje verveeld met deze voorstelling.

Een klapdeur. Een arm. Een been met een witte sok eraan. En hup, daar staat hij! Benjamin Verdonck, in volle naaktheid. Een beetje onwennig en dat is ook het publiek. Maar Benjamin doet een paar huppelpasjes en heeft direct de lachers en de sympathie van het publiek op zijn hand. En dan moet Willy Thomas nog opkomen. Ja hij is er! Nee, hij is er niet. De draaideur heeft wat problemen met hem. Of haar. Want hij blijkt borsten te hebben en de Eva te zijn die Adam Benjamin moet aanvullen.

Het Theaterfestival wil dit jaar de nadruk leggen op voorstellingen die verschillende kunstvormen in zich dragen. Het is belangrijk dat het vakjesdenken doorbroken wordt en dat makers de verschillende mogelijkheden van de podiumkunsten onderzoeken zonder een allesbepalend etiket op hun creaties te kleven.

In het heuglijke jaar 1987 startte Arthur Sonnen in Amsterdam Het Theaterfestival op vanuit de idee om met nadruk Nederlandstalig theater op de kaart te zetten, en Vlaanderen en Nederland (en hun inwoners) dichter naar elkaar toe te brengen. Vanaf 1991 werd Het Theaterfestival zowel in Vlaanderen als in Nederland georganiseerd. Arthur Sonnen is een man die u dan ook vaak zal tegenkomen op Het Theaterfestival, altijd met een glimlach rond de lippen. De jaarlijkse State of the Union mist hij voor geen geld.

“Ik droom van theater als spel”, besluit Sidi Larbi Cherkaoui zijn State of the Union op de eerste dag van Het Theaterfestival in Antwerpen. Zijn woorden zijn nog niet koud of hij wordt op zijn wenken bediend door het Nederlandse gezelschap Hotel Modern dat op diezelfde openingsdag in de Bourla hun Rococo brengt.

Een voorstelling met veel facetten kan veel verschillende kritieken krijgen. The Ballad of Ricky and Ronny wordt van deze wetmatigheid gemakkelijk slachtoffer. Tijdens het bekijken en beluisteren van het stuk komen er heel veel sterktes en zwaktes bovendrijven in het kritische deel van de sensatie die je ervaart.

De 'pop opera' gaat onschuldig van start.  Ricky en Ronny zitten in een relatie zonder energie of creativiteit. Wie niet beter weet, ziet enkel een ruziënd stel zoals er al zo vele bestaan. Mis! Een absurde trip volgt.

Het zijn drukke tijden voor Toneelgroep Amsterdam. De ene dag repeteren ze voor hun komende productie, de volgende staan ze op Het Theaterfestival voor een marathonvoorstelling van zes uur. Tussen al dat werken door slaagde de dagkrant er toch in Frieda Pittoors, Volumnia in Romeinse tragedies, te pakken te krijgen. Een telefoontje naar Nederland.

Bij het begin van dit festival willen we de juryleden aan het woord laten over hun keuze, de keuze ’08. Kristof Jonckheere is artistiek coördinator van kunstencentrum BUDA, Jur van der Lecq is acteur en regisseur en Karlien Vanhoonacker werkt voor de VRT en Thersites vzw. Drie totaal verschillende mensen dus, werkzaam in de podiumkunstensector, maar elk binnen een eigen veld. Ze vertellen wat zij vonden van het systeem met drie juryleden, en hoe het was om met drie tot een consensus te komen.

AMSTERDAM - Manshoge beren, kabouters die in de poep rollen, een surrealistische orgie van rococo beeldjes en een mummie die tot leven gewekt wordt. Het Rotterdamse theatercollectief Hotel Modern speelt het absurdistische Rococo. Een voorstelling over onbevangen, losbandige en grenzeloze nieuwsgierigheid. De dagkrant van het Theaterfestival sprak met theatermaker en actrice Pauline Kalker.

Het Theaterfestival voert voor haar opening naar jaarlijkse gewoonte een man of vrouw op uit de theatermiddens. Dit jaar is Sidi Larbi Cherkaoui aan de beurt. Hijzelf zal samen met Laura Neyskens en Sandra Delgadillo tien droomgeboden op het publiek loslaten. De traditie hoort sinds 1990 bij de opening van het festival. De prominente man of vrouw brengt een troonrede, speech, vertoog of toespraak. De naam, State of the Union lijkt zo goed als zeker schatplichtig aan de woorden die de Amerikaanse president elk jaar uit z’n mond rolt. Nader bekeken verwijst het woord ‘state’ naar een toestand, een stemming. Het is een afgeleide van ‘to state’ wat evenveel wil zeggen als iets formeel verklaren, iets uitdrukken, aangeven, vaststellen, specificeren. Met andere woorden de spreker geeft dus een stand van zaken weer. Het kan handelen over de theaterpolitiek of over het theater, maar evengoed over de samenleving. Het is echter de gewoonte geworden om kritische kanttekeningen te plaatsen of suggesties te doen; daarbij staan passie en onbevooroordeelde objectiviteit op gespannen voet. Urbanmag mocht alvast even in de kaarten kijken van Sidi Larbi.