Hans Teeuwen parodieert dit gegeven in de satirische, fictionele documentaire Masterclass. Teeuwen laat in zijn regiedebuut Peer Mascini – ook in het echte leven een acteur – opdraven als theatergoeroe. Op een piëdestal gezet door heel de theaterwereld, en niet in het minst door acteur en theaterdocent Pierre Bokma, laat deze laatste Mascini een masterclass voor zijn studenten organiseren.
De geniale goeroe met een steekje los mag dan in het geval van het personage Peer Mascini misschien uitvergroot zijn, het levert wel een herkenbaar beeld op. Wanneer Pierre Bokma zijn gastdocent bij hem thuis komt ophalen, wordt Mascini’s vrouw haast hysterisch omdat ze niets afwist van de geplande masterclass. Ze schreeuwt moord en brand en wil Peer niet laten gaan. Ze herinnert zich nog levendig de gevolgen van de laatste masterclass die Peer acht jaar voorheen gaf…
De documentaire wordt regelmatig onderbroken door getuigenissen van de deelnemers aan deze laatste masterclass. De acteurs, die het intussen allemaal gemaakt hebben in de theater- en/of filmwereld, hoesten de trauma’s op die ze opliepen tijdens deze masterclass die totaal uit de hand liep. Ze uiten hun afschuw, suggereren enkele van de gortigheden waarop de oefeningen toen uitdraaiden. Tegelijk moeten ze echter toegeven dat ze geweldig veel van Peer Mascini hebben geleerd.
Peer Mascini begint zijn masterclass met erg aanvaardbare opdrachten, maar dwaalt al snel af in een richting die laat vrezen voor een herhaling van het scenario van acht jaar terug. Pierre Bokma kan zijn gastdocent steeds moeilijker in de hand houden. De verwarring die de haast oncontroleerbare Peer teweegbrengt, wordt ook weerspiegeld in het camerawerk: hortend en hoekig moet de cameraman steeds op zoek naar zijn subject. Uit angst voor wat zal gebeuren als hij niet ingrijpt, ziet Pierre Bokma zich uiteindelijk genoodzaakt de masterclass stop te zetten. Hij wil wel heel graag meegaan in de ideeën die Mascini verkondigt over het (leren) acteren, maar is om ethische redenen niet in staat zijn eigen grenzen zo sterk te verleggen als dat Peer verlangt.
Masterclass mag dan als fictionele documentaire wat lauw zijn, het is een film die niettegenstaande uitermate op zijn plaats is op een theaterfestival. Hans Teeuwen is de nar in het theatermidden die via het medium film de diepzinnige ijdelheid van het nobele acteren bespot. In hoeverre we hem serieus moeten nemen is eigenlijk onbelangrijk. Belangrijk is eerder dat Masterclass op ludieke wijze vragen oproept over (leren) acteren. Dat de studenten zelf niet op de hoogte waren van het fictionele aspect van deze documentaire, maakt hen trouwens tot rechtstreekse proefkonijnen voor de relevantie van deze film voor het theater en zijn opleidingen. Masterclass is daarom een leuke film die wellicht vooral het beperkte publiek der theatermensen, en dan in het bijzonder acteurs en acteurs in spe, zal kunnen bekoren.
Gezien op 8 september 2006 in Theater Bellevue Amsterdam, Theaterfestival Nederland TF-1 (randprogramma)
CREDITS
Regie: Hans Teeuwen (2005)
Met: Peer Mascini, Pierre Bokma, studenten van de Fontys Dramaopleiding, Gijs Scholten van Aschat, Sacha Bulthuis, Halina Reijn, Kees Hulst, Monic Hendrickx, Ellen Vogel, Annet Nieuwenhuijzen, Cas Enklaar.






