Meest recente artikels:
Summerschool Kunstkritiek
Summerschool Schrijverspodium
Summerschool Schrijverspodium
Summerschool Schrijverspodium
Review Dit is mijn vader
Meer artikels van Karel Vanhaesebrouck:
Heavy metal in Bagdad
'The Broken Circle Breakdown'
Als de liefde pijn doet. 'Gentlemen' van The Afghan Whigs
Sterf, gij christenhond!
TO QUEER OR NOT TO QUEER?
datum 01.11.2002
rubriek Podium
Vooruit bestaat twintig jaar en dat zullen we geweten hebben. Drie maal vierentwintig uur lang opent het kunstencentrum zijn deuren en biedt het een vrijplaats aan kunstenaars, academici en andere roekelozen om te discussiëren over begrippen als zichtbaarheid, gender en seksualiteit. Dansprogrammatrice Barbara Raes nodigde Jeroen Peeters, Kattrin Deufert en Thomas Plischke uit om het geheel als curator in goede banen te leiden. Het drietal stelde een eivol programma samen waarin lezingen, installaties, workshops, performances en filmvertoningen naast en door elkaar zullen plaats vinden. Jeroen Peeters legt uit: ‘anderhalf jaar terug was Plischke een week lang artist-in-residence in de Beursschouwburg. Toen werd zijn werk reeds omkaderd door een aantal laboratoria. Met Vooruit streven we er nu naar dit project verder te radicaliseren en te laten exploderen. Het gegeven van de klassieke avondvoorstelling wordt over boord gegooid. Bewust hebben wij dan ook niks om acht uur ‘s avonds geprogrammeerd.’ Van een klassieke toeschouwer zal al evenmin sprake zijn. De bezoeker wandelt binnen en buiten, volgt een lezing, neemt deel aan een workshop, spuwt zijn mening op het internet of snuift gewoon even de sfeer op. Je pikt hier en daar een graantje mee of je dompelt je volledig onder. Alles kan, niks moet.

Uitgangspunt van het hele gebeuren is het begrip ‘queer’. Wie het woordenboek open slaat, vindt onder ‘queer’ volgende definities: 1. vreemd, 2. verdacht, 3. dronken, 4. homoseksueel; allen woorden die zonder twijfel van toepassing zijn op B-Visible. Queer Theory, de bijhorende academische discipline die eind jaren tachtig opdook en gerecupereerd werd door verschillende activistische strekkingen, wil in de eerste plaats vastgeroeste definities omtrent gender, zichtbaarheid en seksualiteit aan een nauwgezet onderzoek onderwerpen. Identiteit is niet langer een vaststaand gegeven, maar wordt een constructie, een samengaan van allerlei factoren dat voortdurend verandert en in vraag wordt gesteld. ‘In other words, rather than being a fixed attribute in a person, gender should be seen as a fluid variable which shifts and changes in different contexts and at different times,’ zo stelt queer theoretica Judith Butler in haar standaardwerk ‘Gender Trouble’. In navolging van Michel Foucault stelde zij de klassieke identiteitsconstructies in vraag en benadrukte zij dat er geen noodzakelijk verband bestaat tussen het biologische geslacht, de verwachtingspatronen en de denkpatronen die men hanteert. Schoolvoorbeeld van een dergelijke persoonlijke invulling van de eigen sekse is nog steeds Madonna, die er een sport van maakt om met elk nieuw album ook een nieuw imago aan te meten. Sekse wordt een continuüm, een spectrum waarin men naar eigen believen een plaatsje kan zoeken. ‘B-Visible wil echter geen inventarisering zijn van theoretische concepten,’ zo benadrukt Peeters. ‘In de eerste plaats zijn wij geïnteresseerd in de dynamiek die een dergelijk uitgangspunt kan genereren. Centraal voor ons staan begrippen als ‘performance’ en ‘performativiteit’, concepten die van levensbelang zijn voor elke vorm van lichaamskunst.’

B-Visible wil hokjes doorbreken, schotten neerhalen en theorie en praktijk met elkaar verzoenen. Steeds meer kunstenaars gaan zich immers voor theorievorming interesseren. Omgekeerd gaan theaterwetenschappers en theoretici uit de hoek van de cultural studies hun denkoefeningen verbinden met de praktijk. Theorie en praktijk worden aan elkaar getoetst, beïnvloeden elkaar. Daarom besteden de curatoren ook heel wat aandacht aan de theoretische omkadering van het hele project. Zo zal theaterwetenschapper Martin Hargreaves het hele gebeuren documenteren op de nagelnieuwe site van Sarma, het on-line platform voor danskritiek van Jeroen Peeters en Myriam Van Imschoot. ‘Wij beschouwen performance immers in de eerste plaats als de kritische praktijk van de theorie. Door theorie en praktijk samen te brengen willen we de romantische visie op kunst, waarin kunst los staat van de wereld waarin zij gemaakt wordt, opblazen. Zowel het maken van, als het kijken naar worden in vraag gesteld. Voorstellingen in de klassieke zin van het woord moet je niet verwachten. Eerder gaat het om een combinatie van kunstenaars en theoretici die een aantal voorstellen formuleren zonder daarom concrete oplossingen aan te reiken.’ Wie echter helemaal verloren loopt, kan nog steeds terecht in de tentjes van Queer-Camping of op de site van uw favoriete e-zine Urbanmag. B-Visible wordt in elk geval een traject voor fijnproevers en een avontuur voor durvers. En als je het allemaal wat teveel wordt, kan je gewoon samen met de medewerkers van Vooruit een dutje doen in een van de bedden op het podium van de theaterzaal.
Reageer
Voornaam
Naam
Email
Reactie