Insect Groove krijgt nu een verdiende, tweede kans. Het album werd in maart 2001 immers al eens in eigen beheer uitgebracht op Peebles’ multimediaplatform Studio Excelo. Een enthousiaste Matt Ffytche in The Wire noemde Insect Groove toen ‘een perfecte combinatie van digitale abstractie, groepsimprovisatie, Zen-performance en 21ste eeuwse programmamuziek’. Lovende woorden, die hun effect niet misten. Cycling74 contacteerde Peebles om het album bij hen uit te brengen.
Sarah Peebles: “Begin 2000 stelde ik een album samen in gelimiteerde oplage. Mijn partner (kunstenaar Robert Cruikshank, pw) maakte voor de hoes een etsachtige tekening van insecten. Ik heb iets met insecten! Iemand beschreef het geluid van de shô ooit als ‘geluid gevat in amber’. Ik vond dat een zeer mooie omschrijving. Robert is heel erg geïnteresseerd in driedimensionele fotografie. Hij werd gecontacteerd door fotograaf Wolfgang Wiggers. Wolfgang maakte foto’s van insecten in barnsteen. Ik vond het concept leuk voor mijn tweede cd. Op mijn eerste Suspended In Amber had je een foto van amber met niks erin. Sindsdien experimenteerde ik met insectengeluiden. Het leek me een goed idee om de twee ideeën te combineren… Ik stuurde enkele exemplaren naar tijdschriften en producers. Ik hoopte op die manier in contact te komen met een platenlabel, dat het album wou uitbrengen. ‘Insect Groove’ bevat hetzelfde materiaal als de cd op Excelo maar kreeg een ander hoesontwerp. In maart 2001 verscheen er plots een artikel over mij in The Wire. Ik was blij verrast dat ze het album zo goed vonden.”

GESAMPLEDE INSECTEN
De bal ging pas goed aan het rollen toen Sarah gecontacteerd werd door het productiehuis Cycling74, dat in ’97 werd opgericht door David Zicarelli. Het label ontwikkelt interactieve software voor artiesten of muzikanten. Onbekende en min of meer bekende componisten vonden reeds een stek op C74. Alle genres komen daarbij aan bod: van hedendaags klassiek tot pure elektroakoestiek. Gerenommeerde namen, die een album releasten op C74, zijn onder meer Kim Cascone, Carl Stone en Tetsu Inoue.
“Ik kwam in contact met C74 toen ze me informatie opstuurden omdat ik hun muzieksoftware (Max/MSP, pw) gebruik. Ze stelden me voor om iets te releasen op hun platenlabel. Eerst was ik terughoudend omdat ze zo klein waren. Maar toen Carl Stone, Tetsu Inoue en Kim Cascone materiaal uitbrachten op C74, was ik meteen overtuigd. Ik vond het toen wel een geschikt moment om een plaat bij hen uit te brengen.”

In ’96 bracht Peebles, eveneens in kleine oplage, al eens een cd uit. Het moeilijk te verkrijgen Suspended in Amber kende veel bijval bij kenners maar bleef door de kleinschaligheid van de release grotendeels verborgen voor experimentele muziekliefhebbers.
“Toch schreven mensen me van over de ganse wereld omdat ze meer van mij wilden horen. Ik nam dus de beste stukken en performances van de laatste jaren. Ik schikte en herschikte de composities tot ik een goed evenwicht vond. Eindelijk had ik een album te pakken, dat goed in elkaar stak en waar bovendien een overheersend thema in te vinden was. De rode draad zijn de gesamplede insecten, die overal op de plaat voorkomen. Op het eerste nummer hoor je higurashi’s, een soort Japanse krekels die alleen ’s nachts tevoorschijn komen. Het derde nummer bevat vogels en krekels. Op het vierde nummer (met David Toop, pw) wordt er gepraat over insecten.”

Peebles, die oorspronkelijk afkomstig is van het Amerikaanse Minnesota, emigreerde in ’90 naar Canada. Tussen ’85 en ’93 bracht ze enkele jaren door in Japan, waar ze rituele en traditionele hofmuziek bestudeerde. Ze maakte er kennis met lokale muzikanten. Ze leerde er hoe ze Oosterse instrumenten moest bespelen.
“Ik bracht in totaal ongeveer 2 jaar door in Japan. Maar ik bestudeerde de Japanse traditionele kunst en muziekscène al sinds ’85. Ik had geen meesterplan toen ik naar Japan reisde. Ik had wat hedendaagse muziek gehoord, die me beviel en die heel erg verschilde van de westerse muziek. Ik maakte er kennis met lokale artiesten. Ik vond daar een aanlokkelijke zienswijze. De kunstenaars zijn er zeer individualistisch en zeer onafhankelijk. Ze krijgen nauwelijks steun van de overheid. Het is interessant om te zien hoe ze daarmee omgaan. Ze helpen elkaar om installaties en experimenteel theater te creëren. De resultaten zijn soms boeiend maar ook soms totaal oninteressant…”

SHO IN GAGAKU
Sarah Peebles bespeelt op Insect Groove vooral de shô, een traditioneel Japans muziekinstrument, dat gebruikt wordt om de gagaku, de traditionele hofmuziek, in te kleuren. Die Oosterse versie van het mondorgel heeft een etherische en bijna zweverige klank. Op Insect Groove vormen de hemelse tonen van de shô het overheersend timbre.
“De shô is makkelijk om te bespelen. Maar als je het instrument echt goed onder de knie wilt krijgen, dan moet je toch wat oefenen. Het is geen blaasinstrument maar eerder de voorloper van het pijporgel. Het werkt zoals een accordeon of een harmonica. Een vriend in Tokyo stelde me voor om het instrument te leren bespelen. Hij behoort tot een gemeenschap van Shinto-priesters. Ik woonde ooit hun rituelen bij. Ik leefde naast hun schrijn toen ik hem leerde kennen. Ik ging met één van zijn vrienden naar een oefensessie… Ik leerde wat spelen en bestelde meteen een shô. Het instrument werd op maat van mijn handen gemaakt. Ik heb immers heel kleine handjes! Het is een aantrekkelijk instrument. Veel mensen willen het bespelen. Niet zo evident want je moet weten hoe je het moet stemmen en hoe je het moet onderhouden. Het geluid is zeer vluchtig en mooi alsof je in de hemel vertoeft. Het instrument intrigeert me. Ik probeer er altijd wat kwaliteit uit te krijgen. Meestal lukt het me niet!”

Eén van de opmerkelijkste gasten op het album is de Britse experimentele muzikant en auteur David Toop. Hij leest een beklijvend fragment voor uit zijn boek Exotica terwijl Peebles er wat schrapende, insectachtige klanken tegenaan gooit. De samenwerking verscheen reeds op Toop’s album Hot Pants Idol. Op ‘Drillbit Skiploop’ samplet ze bovendien nog een fragment uit diens Pink Noir cd.
“We waren beiden gevraagd om een nummer te leveren voor een cd bij het tijdschrift Terra Nova. Het themanummer heette ‘Music From Nature’. De samensteller van het tijdschrift organiseerde een driedaags festival in The Kitchen in New York. Veel van de aanwezige artiesten, zoals Paul Schütze en Clive Bell, kenden mijn cd Suspended in Amber. Zij zijn ook fans van gagaku of Japanse hofmuziek. David combineerde een lezing uit Oceans of Sound met zijn eigen soundscape. Ik ben heel erg geïnteresseerd om woorden op muziek te zetten of om een nieuw verhaal te vertellen. Ik kreeg de kans om met David samen te werken op Hot Pants Idol, de cd die samen met zijn boek Exotica uitgebracht werd.”

THE AUDIBLE WOMAN
Peebles werkt op de cd ook samen met een keure aan muzikanten uit de voorhoede van de internationale, experimentele avantgarde. Shô-virtuoos Kô Ishikawa mag zijn kunnen demonstreren op het broeiende ‘Listen to the Sound of the Sun Sinking into the Lake’. De Koreaanse Jin Hi Kim bespeelt op het titelnummer ‘Insect Groove’ de elektrische versie van de komungo. Peebles vormt al jaren een duo met gitarist Nilan Perera, die met zijn vervormde gitaarklanken een geheel eigen timbre geeft aan haar soundscapes.
“Nilan is een improvisatiegitarist, die allerlei spullen gebruikt om zijn gitaar mee te bespelen. Hij creëert klanken die heel goed samengaan met mijn muziek. We werken al sinds ’95 samen in het improvisatieduo Smash and Teeny. Jin Hi Kim is een Koreaans-Amerikaanse componiste, die eveneens meespeelt in mijn groep Cinnamon Sphere. In dat ensemble combineren Nilan en ik improvisatie met de kalligrafie van visueel kunstenaar Chung Hong Ha. Jin heeft dezelfde sjamanistische kwaliteiten als Chung Hong. Ze bespeelt de komungo, een instrument dat een beetje lijkt op de Japanse koto. Het is een Koreaanse cither met een heel diepe klank. Jin is heel erg beïnvloed door verschillende Koreaanse muziekstijlen en raakt in trance wanneer ze speelt. Net als Chung Hong behoort ze tot een sjamanistische traditie. Ik vond het leuk om daarmee te experimenteren…”

Sarah Peebles presenteert maandelijks een eigen radioprogramma waarin ze plaats ruimt voor jonge, vrouwelijke componisten. Er lopen in Canada en elders nogal wat bekwame muzikantes rond, die volgens Peebles om een of andere reden door de media over het hoofd gezien worden. Ook de ongelooflijke, vrouwelijke souplesse waarmee Peebles zich van natuursamples, Oosterse instrumenten en computerprogramma’s bedient om een geheel eigen microuniversum te creëren, sloeg ons met verstomming. Met haar geraffineerde vrouwelijkheid slaagt ze erin om een brug te slaan tussen natuuropnames, liveimprovisatie en geprogrammeerde tonen.
“Ik presenteer maandelijks 'The Audible Woman', een radioprogramma, dat zich toespitst op nieuwe muziek, gecomponeerd door vrouwen. Er zijn veel vrouwelijke artiesten, die heel erg actief zijn, zoals Natasha Barrett (zie nieuwe cd Isostasie op empreintes DIGITALes, pw), maar die te weinig aandacht krijgen. De redenen zijn heel complex. Eén keer per maand probeer ik hen onder de aandacht te brengen in mijn radioprogramma. We begonnen met de uitzendingen aan de University of Michigan. Eén van mijn profs presenteerde het programma ‘Classical Women’. Ik nam het programma over en veranderde de naam in ‘The Audible Woman’. Ik weet niet of ik schrijf of componeer vanuit een vrouwelijk standpunt. Ik kan dat niet beamen! Als jij het zo aanvoelt, dan zal het wel zo zijn… Ik ben er me wel van bewust dat ik heel intuïtief componeer. Op school moesten we vooral vormen en structuren respecteren. Dat is niet de manier waarop ik de dingen benader. Ik werk heel intuïtief. Ik voel heel sterk aan wanneer iets af is of niet. Ik voel instinctief aan of iets verbetering nodig heeft of niet. Ik bewonder iemand als Robert Normandeau (op empreintes DIGITALes, pw). Ik sta altijd versteld hoe verfijnd en geraffineerd zijn composities in elkaar steken. Ik zag ooit een optreden van Fred Frith en ik kon mijn ogen niet van hem afhouden. Als ik naar hem luister, voel ik dat ook. Hij heeft een aparte manier van intuïtief componeren! Het is net dat verschil tussen componeren en improviseren dat mij zo aanspreekt…”

homesite.
Luister hier naar samples van Insect Groove

Insect Groove van Sarah Peebles is nu uit op Cycling ’74.