Ik vroeg me namelijk af waar hij naartoe wou met deze voorstelling, spelen
met clichés wordt pas interessant als je ze ook kan ondermijnen of minstens
eens kantelt, zoals Europa dat dan in de Middellandse zee dondert. En dan
worden wij de drenkelingen die vergeefs naar de kusten van het 'zwarte'
continent zwemmen, want daar is een groot hek rondgezet. Het is één van de
sterkste 'omkeringen' in dit stuk dat inmiddels meermaals bejubeld is en mij
daarom misschien ietwat teleurstelde. Een hek rond Afrika om die blanke
smeerlappen tegen te houden die op zoek zijn naar dikke konten en coltan,
het nieuwe goud. Na honderden jaren van slavenhandel, uitbuiting en het
plunderen van grondstoffen, ga ik niet ontkennen dat het 'wilde', blanke
kapitalisme één van de hoofdoorzaken is van de misère in Afrika. Maar laten
we niet vergeten dat die uitbuiting onmogelijk zou zijn zonder de
collaboratie van de autochtone elites en de terreur van de 'warheads', die
er niet voor terugdeinzen om kinderen in te zetten als beulen en
kanonnenvlees. 't Is inderdaad verwonderlijk dat die mensen daar zo
goedlachs en joviaal blijven. Maar dat heeft dan ook weer te maken met het
feit dat de meeste Afrikanen nog werkelijk samen-leven: uitbundig babbelend
op straat en niet achter een vervaarlijk karretje in de supermarkt, in grote
familie-verbanden en niet in gezinnen waar iedereen op een ander tijdstip
zijn 'prefab-food' in de microgolf-oven stopt... Hoewel de rijkere Afrikaan
natuurlijk ook rondrijdt in een chique auto op weg naar een shopping-center,
schrijnende armoede wordt pas hemeltergend als je beseft dat witte en zwarte
slavendrijvers hun luxueuse overvloed ongegêneerd verspillen. En als je de
berichten uit Johannesburg hoort over de jetset-conferentie van de VN, gaat
daar voorlopig niet veel aan veranderen.
'Vive l'Afrique' is een lichtvoetige voorstelling en daar is op zich niks
mis mee, want er zitten sterke
spiegelbeelden in die onze culturele identiteit in vraag stellen, maar de
'stomp in de maag' die je volgens het jury-rapport ook meekrijgt, heb ik
niet ontvangen. Al goed misschien want er zat al een falafel-schoteltje met
platte frieten in. Toch begrijp ik waarom deze voorstelling geselecteerd is:
omwille van het effectieve gebruik van de sobere 'scenografie', omwille van
het frisse acteren, vooral dan van Sara Vertongen want Joris Van den Brande
verzandde al eens in een type-tje. En omwille van
de originele tekst die slechts even ontsierd werd met flauwe grappen over
giraffen die net hun nek gebroken hadden etc... Ik ben trouwens benieuwd
naar Vrambout's toekomstige regies en teksten, want hij vertelde me dat hij
graag een voorstelling wou maken met zwarte broeders en zusters...En die zou
ik wel eens graag 'blanken' zien spelen. De kersverse free-lance journalist,
Wouter Hillaert, had tijdens het nagesprek al gevraagd of er al veel
'zwarten' de voorstelling hadden gezien. Dat bleek op enkele uitzonderingen
na, niet het geval. Waarop Sara repliceerde : "al goed want anders had ik
misschien na afloop een boks op mijn gezicht gekregen van een Afrikaanse
dame..." Maar dat is nu net het interessante aan 'politiek-incorrect'
theater: het roept reacties op die je niet altijd kan voorzien. Met deze
voorstelling naar het 'Klein Kasteeltje' en de Matongé trekken, zou wel eens
boeiende stof voor discussies kunnen opleveren.






