Ruys is een bezige bij. Hij is niet alleen een begenadigd fotograaf, maar hij is ook algemeen hoofdredacteur van Obscuur, een vooraanstaand tijdschrift voor fotografie, en doceert over het fotografisch beeld aan de Hogeschool Sint Lukas. Daarenboven bereidt hij aan de Sint Andrews University in Edinburgh een proefschrift voor over de representatie van film, fotografie en schilderkunst in Belgische theaterdecors. Ruys' veelzijdigheid is niet alleen symptomatisch voor de hedendaagse kunst waarin steeds meer nadruk op het theoretisch discours komt te liggen, maar oefent ook een duidelijke invloed uit op zijn artistieke paktijk. Bij Ruys gaan theorie en praktijk immers hand in hand, reflectie voedt het artistieke en vice versa.

Een snelle blik op het oeuvre van Christoph Ruys onthult meteen een grenzeloze diversiteit. De presentatiewijze verschilt van foto tot foto. Het printen maakt namelijk integraal deel uit van het artistieke proces. Sommige grijstinten lijken aan het werk van Dirk Braeckman te refereren, andere foto's krijgen van hun maker een glamour-achtige patina toebedeeld en nog andere foto's geven koel en haarscherp een blik op een verborgen werkelijkheid prijs. Ook in de onderwerpen is het moeilijk een lijn te vinden: portretten, theaterdecors, landschappen, enzovoort vinden elkaar zonder noemenswaardige problemen. Diversiteit is echter geen synoniem voor vrijblijvendheid. Het oeuvre van Ruys is geen willekeurig samenraapsel, maar een labyrint, een visuele polyfonie waarin interne referenties een belangrijke rol spelen. Vele foto's zijn metafoto's, foto's over fotografie. Een dwingende en dus verlossende interpretatie krijgt de kijker echter niet voorgeschoteld: hij of zij wordt immers voortdurend geconfronteerd met de eigen lectuur. Ruys ensceneert maar geeft onvoldoende regie-aanwijzingen om tot een eenduidige interpretatie te komen. Zijn fotografie situeert zich tussen het toevallig voorbijkomen en het doordacht componeren van beelden en situaties. Ook de gefotografeerde theaterdecors zijn ensceneringen die er eigenlijk geen zijn. De acteur, de spil van het theatergebeuren ontbreekt. Het is verstild theater.

De reprise van 'Statues de Bruxelles' door Christoph Ruys is geen toeval. Ook hij is begaan met een thema als stedelijkheid. Anno 2002 is de situatie echter volledig veranderd: niet alleen de invulling van het begrip stedelijkheid, maar ook de hedendaagse fotografie is grondig gewijzigd. Niettegenstaande de manifest kritische dimensie is Standbeeld/Standpunt geen aanklacht. 'Men struikelt, waar men struikelen wil,' aldus een laconieke Christoph Ruys. Niettemin verschillen opzet en resultaat grondig van het werk van Julien Coulommier. In tegenstelling tot zijn oudere collega toont Christoph Ruys de standbeelden, niets meer, niets minder. Niks correctie, niks romantisering, niks esthetisering. Ruys registreert het hedendaagse stedelijke landschap zonder te zoeken naar een narratief kader. Het is in-your-face-fotografie gespeend van elke artistieke pretentie. Ruys brengt de fotografie terug naar haar oorspronkelijk bestaansrecht: tonen. Niet alleen toont hij wat er te zien is, maar hij onthult tevens wat er niet te zien is. Het denken wordt onderdeel van het kijken. De monumenten mogen dan wel centraal staan in de foto's van Ruys, in hun eigen omgeving staan ze er verloren bij. Ook Ruys toont in zijn foto's hoe betekenisloos die standbeelden en gedenktekens geworden zijn. De band tussen signifiant en signifié blijkt radicaal doorgeknipt. Niet langer staan deze monumenten voor patriottisme, Vlaams-nationale waarden of burgerlijke deugden; ze zijn er gewoon. Zij zijn er enkel en alleen uit angst voor de leegte, voor het naakte. Ruys toont ons dit zijn, dat meer en meer een verdwijnen wordt. Hij toont ons de monumenten die we vergeten zijn.

Het registrerende karakter van Ruys' fotografie impliceert echter niet dat hij zich afstandelijk opstelt tegenover werkelijkheid en maatschappij. In tegenstelling tot de Magnum-oorlogsfotograaf die vanop een veilige sokkel andermans ellende registreert for pleasure's sake only, wil Ruys een positie innemen. Hij gaat op zoek naar een soort verborgen werkelijkheid die hij via allerlei details hoopt te openbaren. Zonder daarbij in metafysische bespiegelingen te vervallen, overstijgen zijn foto's het louter registrerende. Meer nog dan het verstillen of het wegdrukken van het verleden, is fotografie voor Ruys een reactiveren van het heden. Zijn werk is een bewuste zoektocht naar een verborgen realiteit, een realiteit die hij wil en zal zien: 'ik fotografeer wat ik wil zien, en ga er zelfs via een standpunt bewust naar op zoek.

Standbeeld/Standpunt van 28 juni tot en met 31 augustus in Leuven
Standbeeld in Expo Tweebronnen, Rijschoolstraat 63, 3000 Leuven
Standpunt in Cultuurcentrum Leuven, Brusselsestraat 63, 3000 Leuven

Naar aanleiding van deze dubbeltentoonstelling verschijnt bij uitgeverij P het boek 'Standbeeld/Standpunt' met foto's van Christoph Ruys en teksten van Jan Baetens, Erik Eelbode en Steven Jacobs.