“Het gaat niet om de noten die je speelt, het gaat om de noten die je niet speelt”. Gevleugelde woorden die door één van de recensenten van Lambchops nieuwe plaat werden aangehaald. Woorden die mij op zich genomen wel bekoren, maar liever niet met betrekking tot Is a woman. Want als er één ding is dat je niet van deze meesterlijke plaat kan zeggen, dan is het wel dat ze eenvoudig, minimalistisch of rechtgeaard is. Ook al lijkt ze dat op het eerste zicht allemaal wél te zijn. Misschien had de man dus beter geluisterd naar één van zijn collega’s, die schreef: “It’s a quiet album to be played loud”. Niet gewoon omdat ze bloedstollend goed is, maar ook omdat je bij deze muziek ook effectief meer hóórt naargelang het volume stijgt. Hoe harder je deze plaat door je luidsprekers jaagt, hoe meer stille nuances je ontdekt. Het is maar één van de vele verfijnde complexiteiten die dit meesterwerk van de twaalfkoppige band uit Nashville zo subliem maken.

Is a woman is een ongelooflijk eenvormige en coherente collectie trage liedjes die, als je goed luistert, nergens saai wordt. Altijd heel ingetogen en bedaard, maar ook altijd minstens even spannend en verrassend. Wat hun opbouw en structuur betreft meestal buitengewoon rechtlijnig en duidelijk. Maar elk nummer wordt bevolkt door zoveel geluiden die je er niet in had verwacht dat het altijd de moeite is om te blijven luisteren.

Mensen die vinden dat gelaagdheid vooral een positieve eigenschap is als het over lasagne gaat, laten deze plaat dus maar best liggen waar ze ligt. Want ondanks het feit dat de toon van Is a woman gedomineerd wordt door een piano en een gitaar, is ze allerminst eenduidig. Of het nu gaat over vogels, over soundscape-achtige grondlagen, of over een gitaarrifje waarvan je dacht dat het overal kon behalve nu net dáár: altijd weer ontdek je dingen als je dacht dat het met ontdekken gedaan was. Hier en daar dringen ook de zo typische countrygeluiden door die in Lambchops vorige platen zo kenmerkend was (alleszins tot vóór Nixon, de plaat waarmee de groep twee jaar geleden doorbrak naar het grote publiek maar die, besef ik nu, volledig buiten mijn bewuste wil om nooit in mijn cd-speler is beland).

De titelsong van Is a woman bijvoorbeeld, begint met een piano en de ongelooflijk zware en doorrookte maar subtiele stem van Kurt Wagner – deze keer is het vooral die stem die het Lambchop-gehalte van de plaat lijkt te bepalen. Na een tijdje krijgt dit duo assistentie van een marimba en een gitaar. En na alweer een tijdje slaagt alles over in een reggaesong die – waarschijnlijk alleen al omwille van de titel – onwillekeurig doet denken aan Marley’s 'No woman no cry'. ‘Alleen’ heeft Wagner zijn reggae-uitstapje aangevuld met een gitaar die het gezapige ritme tot op het bot uitbeent. Ontkracht of versterkt hij daarmee die reggaedeun? Het is één van die paradoxen die je door de geest gaan bij het beluisteren van deze muziek.

Eén van de aangenaamste want meest spannende elementen van de plaat is het ontbreken van (expliciet) slagwerk. Want ondanks dat ‘gebrek’ is het een erg ritmische plaat. Alleen worden die ritmes – zoals zonet beschreven werd – bijvoorbeeld vertolkt door subtiele doch scherpe (meestal akoestische) gitaren of ander ingenieus aangewend instrumentarium. En alweer bevestigt hier de uitzondering de regel die haar tot uitzondering maakt. 'D. scott parsley' is zo ongeveer het enige nummer waarin slagwerk voorkomt. Maar dan wel pas na drie en een halve minuut. Niets bijzonders? Toch wel, want vanaf de eerste noot zit je op dat slagwerk te wachten. Waarom? Omdat het heel de tijd geëvoceerd en geanticipeerd wordt door de andere geluiden. Je weet na die drie en halve minuut perfect welk ritme er gaat komen, je voelt het al die tijd tot in de toppen van je tenen… en het komt. Een schitterend geslaagde uitsmijter.

En zo zit deze plaat vol subtiele maar onbeschrijfelijk effectieve verrassingen. En door ze te beschrijven worden ze alleen gereduceerd dus daar ga ik nu maar mee ophouden. It’s tenslotte a woman, niet?

Lambchop, Is a woman is uit op City Slang. Concert in de Ancienne Belgique op zondag 14 april in het kader van het dominofestival aldaar.