Voor de verandering begon ik eens langs rechts, daar waar de thrillers liggen. Weet dat ik thrillers op T.V. slechts matig kan appreciëren, in boekvorm lust ik ze al helemaal niet. (met uitzondering van Patricia Highsmith, schrijft zoals enkel een 70-jarige Britse vrouw dat kan, wat een observatievermogen !) Toch een boek gekocht van iemand met het erbarmelijke pseudoniem Patrick O’Connell. (klinkt als Russische whiskey die ze zelfs in de goorste nachtwinkel niet onder de toog durven verkopen.) Postbus 9, het boek in kwestie werd op de achterflap omschreven als ondeugend, en meer van dat lekkers. Ik kan U enkel zeggen dat het boek zo taai is als een oude paardenbiefstuk en het bespreken niet waard, ik heb het trouwens niet uitgelezen. (Ik zal het voor mijn schaarse lezers echter wel volledig binnen duwen om het dan eens met recht van spreken, samen met het hele thrillergenre in de verdoemenis te schrijven, reactieboxen houdt U gereed.) Postbus 9 was bovendien genomineerd als beste thriller van het jaar, we weten nu ook weer wat dat wil zeggen.

Bij de echte boeken vond ik een bundeltje Nederlandse reisverslagen. Ik houd van reisverhalen, die lezen als een trein, en de trein is altijd beetje, ach laat maar. De titel ontsnapt me nu, maar de kortverhalen van onder andere Ronald Giphart, Joost Zwagerman, etc. verschijnen op regelmatige basis in het Nederlandse spoorwegenmagazine “Rails”. Ik vermoed dat Rails een boekje is zoals die bij ons aan de haakjes in IC - coupés hangen. Zo’n boekje dat een Nederlandstalige voorflap heeft en ook een franstalige voorflap, dat is, als je het boekje omkeert en omdraait, hein. Nu zal dat in Nederland wel niet in die twee talen zijn, omwille van enkele evidente redenen. Soit, het enige dat dit boekje je bijbrengt is het antwoord op de vraag met welke schrijver (s) je niet in één en hetzelfde treinstel wil vertoeven. Blijkt natuurlijk geen een van hen een uitzondering in positieve zin te zijn. Toch een leuk boekje, perfecte toiletlectuur bovendien.

Beschouw het als een truukje van mijnentwege, of wijt het aan mijn aangeboren feeling voor drama, maar het laatste boek dat ik kocht, hoort thuis bij het beste, leukste en ontroerendste van wat je op boekenwinkelkoopwaarvlak kan vinden, en het kostte bovendien amper een derde van de prijs van die O’Connell-rotzooi. In De Slegte begint een boek op de achterflap, en wat doe je als Hanif Kureishi, een auteur die je schaamteloos aanbidt, dat boek aanprijst als “geweldig” (de gebrekkige impact van dit woord is volledig voor de rekening van uitgeverij prometheus) ? KOPEN. Voor 91 frank godbetert. Het boek in kwestie heet Los Boys, dat is de Nederlandse vertaling voor Drown, het debuut van de Dominicaans-Amerikaanse schrijver Junot Diaz. Los Boys is een bundel van tien kortverhalen die samen een beeld schetsen van Dominicaanse families, vaders, jongemannen, grote broers, bedrogen moeders, immigranten… Ongelooflijk welk een impact dit boek heeft op de gelukzak die het leest. De 27-jarige Diaz werd meteen na het verschijnen van Drown (1996) gebombardeerd tot “one of America’s brightest young writers” en heeft sindsdien natuurlijk nog niets nieuws geschreven, hij werkt naar het schijnt aan zijn eerste roman.

Kortverhalen-bundels zijn leuk maar maken doorgaans slechts een kortstondige indruk. Thematisch of chronologische bundelingen van verhaaltjes zijn echter in geen mijlen te vergelijken met wat Diaz brengt. “Emotionally it forms a tapestry”, zegt Diaz zelf. De verhalen vertellen ons hoe een jonge man vorm geeft aan zijn wereld, hoe een familie vecht tegen de eigen ondergang. Het belangrijkste thema is echter immigratie. Wat beweegt de latino om naar de V.S. te vertrekken, hoe doen ze dat en wat is er beter en slechter aan de nieuwe wereld ? Het getekende beeld is grauw: agressie, ontworteling en frustratie puilen uit de pagina’s. Vooral het verhaaltje “Ysrael” is een overbloemde illustratie van zinloos geweld. Een jongen, Junior, wordt door zijn grotere broer Raffa meegenomen op een uitstapje met als enig doel het gezicht te zien van Ysrael, die zijn afschuwelijk verminkte gelaat verbergt achter een masker. Ondanks het geweld in dit en in andere verhalen, blijft de toon humoristisch en blijft het oordeel van de schrijver zalvend. Hij toont ons de betekenis van een oudere broer en wijst op de continuïteit van geweld. Te veel thema’s om over te vertellen, ik ga dit boek een paar keer moeten herlezen.

Zoals reeds eerder gezegd is het belangrijkste thema van dit boek immigratie. Het boek schetst een uniek beeld van de Latino-gemeenschap in de V.S. Het slaat een brug tussen de Barrio’s in de Dominicaanse republiek en de woelige buitenwijken van New Jersey. Het vertelt ons wat de V.S. is, en wat het niet is. Junot Diaz hoopt bovendien met zijn boek bij te dragen tot de identiteitsvoming van de Amerikaanse Latino’s. Ondanks de omvang van hun groep, worden zij maar wat vaak als een gemeenschap beschouwd die ergens zweeft tussen de blanke en de zwarte Amerikaanse gemeenschappen. Dit maakt Diaz’ boek extreem relevant. Het is aanbevolen literatuur voor xenofobe beuzakken die aan de natuurlijkheid van immigratie twijfelen. Beuzakken zoals Hugo Coveliers die immigranten de ontwikkeling van een eigen bewustzijn ontzeggen door ze via het stemrecht uit de maatschappij te weren. Het zijn zij die met de billen op elkaar de confrontatie met de jonge turken (hoe treffend) afwachten die die confrontatie niet overleven, zij hebben zelf hun identiteit verloren. Dit geheel ter zijde. Onthoud voor mijn part vooral dat Los Boys een overdonderend boek is, en koop het maar voor het te laat is. Goede boeken verlaten De Slegte doorgaans met een rotvaart, in vuilbruin papier verpakt.