Meest recente artikels:
Summerschool Kunstkritiek
Summerschool Schrijverspodium
Summerschool Schrijverspodium
Summerschool Schrijverspodium
Review Dit is mijn vader
Meer artikels van Leen Antonio:
Evil strikes back
(Last Exhibition Before Dying)
flirt met stilte.
WILLIAM BOYD: ARMADILLO
datum 30.03.2001
auteur Leen Antonio
rubriek Literatuur
De zekerheid van het onzekere: William Boyd's Armadillo, een donkere komedie met kledingtips voor nerds, tips voor slapelozen en nog meer van dat.
PART 1: Insomnia: een slapeloze brenger van onzekerheid
Lorimer Black, het hoofdpersonages in William Boyd's zevende roman, Armadillo, heeft last van slapeloosheid. Zelf noemt hij het liever 'indigestie van de ziel'. Misschien komt dat omdat hij zoveel te verbergen en te verwerken heeft. Zo heeft hij, geobsedeerd als hij is door het Britse klassesysteem, zijn naam van Milomre Blocj veranderd in Lorimer Black, uit schaamte voor zijn zigeunerafkomst. Hij is een self-made man, en werkt zich op tot de ster van een verzekeringsbedrijf, Fortress Sure. Zijn functie daar heeft bijna iets mytisch: hij is niet zomaar een verzekeringsagent maar iemand die het geclaimde verlies aanpast aan de werkelijke schade. Hij verlaagt een overeengekomen bedrag en vertegenwoordigt zo het onzekere in iets wat symbool staat voor zekerheden: verzekeringen. Alleen al het woord 'verzekeringen' kan instant geeuwaanvallen oproepen. Maar Lorimers avonturen en Boyd's hilarische vertelstijl maken dit boek het verslinden waard.

PART 2: Intriges
In echte detective-noire-stijl worden intriges ineengevlochten. Op een sombere ochtend ontdekt Lorimer dat één van zijn slachtoffers nog liever zelmoord pleegde dan te bekennen dat zijn schadeclaim vals was. Snel daarna wordt de held bedreigd door een andere tiep wiens schadeclaim Lorimer sterk naar beneden haalde. Een onbekende, waarschijnlijk een andere op wraak belust slachtoffer van Lorimer's professionaliteit, brandt de verf van zijn auto. Bovendien wordt hij door zijn onpeilbare bazen om duistere redenen van geadoreerde ster tot verdacht sujet gebombardeerd. Er is ook de overspelige en hypocriete collega die zich, tegen Lorimers zin, in zijn leven (flat, familie) nestelt, om dan, wanneer hij weer geld en een vrouw heeft, eindelijk verdwijnt. En dan is er nog de zaak van de manische rockster, die denkt dat de duivel op zijn linkerschouder zit en die beweert dat hij dankzij Lorimer het licht gezien heeft. In secties die de plot onderbreken, kunnen we lezen wat Lorimer in zijn Boek der Veranderingen neerpent. Dat zijn de lucide dromen die hij soms heeft en die geanlyseerd moeten worden, maar ook verwijzingen naar gebeurtenissen uit zijn verleden die steeds terugkomen. Die zouden kunnen verwijzen naar het waarom van zijn naamwissel. Zijn eigen spinsels en identiteit vormen weer een ander raadsel voor de held. Maar wat hem het meest van zijn stuk brengt is de onzekerheid die Flavia Malinverno in zijn leven brengt. Hij is zelf wel zeker dat zij voor mekaar gemaakt zijn, maar de mysterieuze en onbereikbare schone die met een jaloerse artiest getrouwd is, houdt hem in het ongewisse. Zij is ook één van de onderwerpen die Lorimer van zijn slaapdokter moet gebruiken om toch te kunnen slapen.

PART3: Ironie
Op hilarische wijze wordt de ironie van het verhaal beetje bij beetje naar voor geschoven. Lorimer, die als de beste zekerheden ontwricht, maar die zelf enorm gesteld is op zekerheden zoals zijn status, zijn huis, zijn auto, zijn job, zijn vaste LAT-relatie met ene Stella, zijn oude buurvrouw, en vooral zijn collectie antieke helmen, verliest precies al deze zekerheden. De manier waarop dat gebeurt zorgt voor het grootste leesplezier. Boyd combineert een diepe laag psychologie met een flinke dosis humor in deze pesoonlijke thriller van een persoon die vooral heel erg veel nadenkt. Misschien wel iets te veel. De auteur doet dit door Lorimers verschillende sociale en andere angsten te beschrijven. Zo is Lorimer iemand die wanhopig Griekse helmen verzamelt, ook al weet hij dat "ze alleen de illusie van bescherming geven." Maar wanneer hij en zijn werk en waarschijnlijk ook Flavia verliest zet hij stomweg zijn meest waardevolle helm op zijn eigen hoofd. Dit is zowat het symbool voor wat hij geworden is: een kleine man die alles verloor en nood heeft aan bescherming. Armadillo betekent trouwens 'kleine gewapende man'. De scène waarin hij doodleuk naar de dokter stapt omdat hij zijn eigen helm niet meer afkrijgt betekent het ultieme verlies: zijn dierbaarste bezit wordt stukgeslagen. Tegelijkertijd is het de climax van Lorimer's Woody Allen-gehalte.
Reageer
Voornaam
Naam
Email
Reactie