Net als artiesten als Oval, Fennesz en labelgenoot Köhn kleurt Ovil Bianca buiten de conventionele noties van elektronische muziek. Geen dansbare beats of geloopte baslijnen, maar spaarzame melodieën en een abstract tapijt van geluiden. Bij de vormgeving nemen toevallige vondsten of 'fouten' een belangrijke plaats in, net als het opzettelijke misbruik van instrumenten en computersystemen.
"Gebruik alles waar het niet voor dient, dan komen er wel interessante geluiden uit voort.
Er is een evenwicht: bepaalde zaken gebruik je gewoon als je dienaar, andere zaken ga je gewoon compleet verneuken, er is geen sprake van een systeem. Mijn portable minidisk was bijvoorbeeld op een bepaald moment stuk, ik kon er niet meer gewoon mee opnemen omdat het ding haperde en bovendien veel lawaai maakte. Ik vond dat wel een interessant geluid en heb de minidisk op de elementen van mijn gitaar gelegd en zo opgenomen. Het resultaat waren schuifelende, mechanische geluiden, die ik onder ander gebruikt heb voor 'The Sermon of The Mount'. Alles wat ik nog niet gehoord heb, vind ik interessant. Ik hou er ook van mijn computer te doen crashen of iets at random af te spelen, dan krijg je af en toe leuke dingen. Of wat zitten spelen met files: bij het programma Cool-edit heb je voor elk bestand ook een parallel bestand, waarmee je ze sneller kan openen omdat hij de extreme punten weet liggen. Ik heb ontdekt dat je die ook kan openen en afspelen als wav-file. Dan krijg je een ongelooflijke noise, maar per honderd zitten er wel een paar tussen die 'muzikaal' interessant zijn, die je dan weer kan bewerken tot ze beluisterbaar zijn. Ik heb totaal geen muzikale opleiding, ik kan geen instrument bespelen - het komt er voor mij gewoon op aan zolang te prutsen tot ik iets tofs vind. "
URBANMAG: Waar ligt dan de grens tussen 'muzikaal' en 'niet-muzikaal'?
"Muzikaal heeft o.a. te maken met harmonie en melodie, maar het kan ook het ontbreken ervan zijn - dan is het nog altijd het onderwerp. Muzikaal voelt ook goed en is altijd verhalend, dat heeft te maken met de controle van het materiaal waarmee je bezig bent. Ik vind Pink Floyd muzikaal en Bach , Steve Reich, ... .Wat ik op deze plaat gedaan heb heeft meer te maken met structuur van geluid. Niet alle klanken gelden als een muzikale ervaring, maar ze kunnen wel interessant zijn. Je hebt bijvoorbeeld mensen die totaal niet naar noise luisteren maar wel naar Elvis, die een ongelooflijk goed gevoel krijgen bij het horen van het geluid van een opstartende motor. Geluid is gewoon associatie. Als het geluid van een Harley voor iemand geassocieerd is met iets positiefs dan is het horen ervan dat een positieve ervaring."
"The blurring of the edges between music and environmental sounds may eventually prove to be the most stringing feature of all twentieth- century music" - R. Murray Schafer (world soundscape project, composer)
"Dat is ongeveer wat ik bedoel. Het gaat er om een evenwicht te vinden tussen iets dat muzikaal -niet natuurlijk- is en iets dat wel natuurlijk is. Dat is niks nieuw, je hebt al heel deze eeuw mensen die vinden dat je alle geluiden kan gebruiken. Het schijnt dat in een van de vroegere nummers van de Beatles, ten tijde van 'I wanna hold your hand', het hele nummer lang feedback te horen is. Feedback is ook niet echt muzikaal, da's in feite ook een omgevingsgeluid. Zelfs de Beatles, een van de meest melodieuze groepen die er bestaan waren daar toen al mee bezig!
Momenteel ben ik zelf meer aan het opschuiven naar meer muzikale dingen. Ik heb nu sterk de behoefte om muziek te maken die de mensen goed doet voelen, het mag extreem zijn, maar dan extreem aangenaam. In Gravity=Love zit op zijn minst een sterke melancholische sfeer, van sommige stukken hoor ik dat ik ze gemaakt heb in een tijd waar ik me minder goed voelde - begrijp me niet verkeerd, ik ben echt heel tevreden over die plaat. Blijkbaar roept de muziek ook zeer tegenstrijdige reacties op bij mensen, en dat vind ik zeer intrigerend. De recensies variëren van 'erg abstracte, duistere soundscapes' tot 'prachtige, zalige hemelse klanken', totaal uiteenlopend. Tegenstellingen zijn interessant maar ik vind het bizar dat het over dezelfde cd gezegd wordt. Een journalist van de Financieel Economische Tijd vond de muziek heel grappig, vooral 'de branding!', terwijl het nummer voor mij een heel intense sfeer oproept."
URBANMAG: 'De branding!' is een van de
meest intrigerende nummers op de plaat. Het samenspel van de elektronische
geluidjes en ruis en de subtiele akoestische toetsen piano en accordeon spreekt
zeer tot de verbeelding.
"Ik heb die instrumenten trouwens allemaal zelf bespeeld. Op een bepaald moment had ik iets van 'waar een wil is, is een weg', ik wil hier verdomme piano spelen... ik heb op het gevoel een paar toetsen bespeeld en opgenomen. Even later zag ik een accordeon staan en van het ene kwam het andere. Ik heb die stukjes gewoon los van elkaar opgenomen en op elkaar geplakt, wat wonderwel bleek te passen - waarschijnlijk ook wel omdat ik alleen de witte toetsen beroerde. Voor andere klanken werkte ik met een gitaar, die ik bewerkte met lucifers en een vork. Ik gooide er nog wat rommel bij tot ik het iets was wat ik tof vond. Voor mij heeft de muziek vooral met ontroering te maken, vandaar dat ik de reactie van die journalist niet goed snap.
Extreme of intense muziek zal extreme emoties of associaties oproepen, bij de enen zal dat aangenaam zijn, bij anderen onaangenaam... . toch zijn er bepaalde dingen die iedereen als duister of als licht ervaart ... In ieder geval heb ik nog geen enkele negatieve commentaar op mijn muziek gehoord, dus het werkt."
"Contemporary Music's biggest challenge is to liberate sound from the tirrany of the composer" - David Toop, essayist, composer
"... Vaak worden artistieke media omgekeerd gezien. Als een beeldhouwer bijvoorbeeld een beeld kapt uit steen, ontstaat de vorm doordat de steen verdwijnt. De steen komt niet tevoorschijn, hij verdwijnt. Bij geluid is dat ook zo, het maken van muziek is gewoon stilte die op een bepaalde manier vervaagt. Ik denk dat die denkwijze voor een muzikant heel gezond is, omdat je intensiever gaat luisteren naar muziek. Iedereen heeft bij het maken van muziek immers de neiging om iets te creëren dat je al eens gehoord hebt, een ervaring die je al eens gehad hebt. Je mag de ervaring echter niet verwarren met het medium of de manier waarop je muziek maakt. Ik probeer mij daar voortdurend van te bevrijden.
Ik ben eigenlijk schilder. Iedere serieuze schilder weet dat als je een schilderij laat liggen dat het er na een tijdje helemaal anders uitziet dan toen je er mee bezig was. Ik denk dat veel mensen, ook diegenen die creatief bezig zijn, onderschatten in hoeverre je gevangen zit in een bepaalde kijk op de dingen. Daar moet je afstand van kunnen nemen. Een goeie methode is om op een bepaald moment alles te geven en er later objectiever op terug te kijken. Iemand die 'creatief' is, kan heel snel switchen .. ik besef hoe langer hoe meer dat het daar op neer komt. Mensen als bvb. Jurgen (De Blonde, aka Köhn, labelgenoot, zie ook interview met de Portables, SD) die in feite op het geniale af zijn, zijn mensen die enorm snel kunnen overschakelen van geven naar ontvangen. Op die manier bevrijd je jezelf van je eigen tirannie over de betekenis van geluid. Dat selectieproces is heel belangrijk. Ik ben meestal enorm enthousiast over dingen die ik net afgewerkt heb, maar 90% daarvan blijken na een week toch allemaal wat minder te zijn en na 3 weken zie ik al niet meer wat ik er goed aan vond. Selectie is mijn voornaamste ingreep. Een geluid heeft een bepaalde levensduur. Als ik een week lang met hetzelfde nummer bezig ben, dan heb ik dat nummer volledig binnenste buiten gehoord, elk geluid en weet ik wat verveelt en wat niet. Dat is een goeie zuiveringsmethode: je leert de dingen kennen die langer gaan blijven werken. Als je er een week naar kunt luisteren dan is het iets dat zijn werking behoudt, dat is zeker."
URBANMAG: Voor jezelf, misschien, maar geldt dat dan ook voor een luisterend publiek?
"Er is een verschil tussen smaak en kwaliteit, daar geloof ik heel erg in. Kwaliteit herken je aan het feit dat iets goed blijft, het is een constante: Camembert blijft camembert, het is nooit 'La Vache qui rit'. Een kwaliteit ontwikkelt men na een tijd door consequent altijd hetzelfde te herhalen, zoveel mogelijk op een zelfde manier te benaderen. Smaak is louter de persoonlijke associatie die iemand heeft met die dingen die kwalitatief hoogstaand -consequent- zijn of níet... Ik denk dat veel kwalitatieve muziek iets aanbiedt dat je nog niet gehoord hebt, waardoor je het ook niet via je bestaand referentiekader kunt interpreteren. Goeie muziek zal je altijd proberen te overtuigen om je referentiekader uit te breiden. Dat is heel persoonlijk, ik denk dat voor veel mensen Destiny's Child al een enorme uitbreiding is. Het is misschien niet politiek correct, maar ik vind dat goeie muziek: melodieus en ritmisch interessant, productie zit OK. Er zit niets uitdagend aan, maar het is goed. Het is natuurlijk ook een kwestie van uitnodigend te zijn en bereid te zijn om moeite te doen. Mijn ma vond mijn cd ook goed. Waarom? Omdat ze haar best gedaan had, het was immers haar zoon die muziek gemaakt had. Ze luistert normaal naar heel lichte dingen en ze weet niets van elektronische muziek maar ze heeft zich opengesteld om er naar te luisteren en ze vond'm goed. Da's voor mij een enorm compliment . Dat bewijst dat er iets fundamenteler is dan de muzikale grenzen te verschuiven of zo, wat bijna niet meer te doen is...
Een ideaal kunstwerk of whatever moet iets zeggen dat op geen enkel andere manier te zeggen valt. Daarvoor moet die een eigen taal hebben of op zijn minst een dialect. Een goeie cd of schilderij moet uitnodigen om de taal te leren zodat je kan verstaan wat er gezegd wordt. Oval is echt een schoolvoorbeeld. Ik begon te luisteren naar 94 Diskont en Systemisch omdat mensen die ik vertrouwde me die aanraadden, maar de eerste 2-4 keer vond ik er niets aan. Op een bepaald moment begin je echter de taal te kennen, zijn eigen context. Muziek moet zijn eigen context zo een beetje aanbieden, wat soms heel moeilijk te bevatten is. Hoe verder een taal verwijderd is van de talen die je kent hoe moeilijker je die gaat begrijpen. In Londen ga je nooit school Engels horen maar bepaalde dingen ga je wel verstaan omdat het dialect dicht genoeg zit. En dan ga je merken dat je in het Cockney bepaalde dingen kan zeggen die je in het Engels niet kan. Dat vind ik een interessante manier om naar muziek te luisteren. De beste cd's vond ik in het begin niet goed of slecht: ik hoorde wel een consequente taal en een zekere overtuigingskracht, maar ik begreep niet wat er gezegd werd. Dat zijn de cd's die goed blijven en altijd beter worden. Dat geldt voor Oval, maar ook voor de eerste plaat van Köhn. Die heb ik pas na veel luisteren ontdekt, een echt meesterwerk. Gemaakt zonder middelen, met alleen een minidisk 4 track, op computerspeakers, maar het geluid overstijgt alles: organisch, simpel, ... Ik snap het nog altijd niet hoe hij het gedaan heeft, ik denk dat hij het zelf ook niet snapt. Na twee jaar heb ik op die plaat een nummer gehoord die ik nog nooit gehoord had! Ik ben ook nog niet klaar met Pop van Gas (op Mille Plateaux, SD), dat vind ik de beste plaat van de laatste jaren. Het is een plaat die met zo weinig zoveel geeft, echt verslavend. Er is veel van dat geluid gekropen in mijn recente muziek."
URBANMAG: je bent ook schilder, zei je. Heeft dat een invloed op je visie op muziek of componeren?
"In een interview met FET stelden ze me een gelijkaardige vraag. Ik heb toen gezegd dat er verbanden zijn tussen media en gemoed, tussen componeren en schilderen. Ik vond de parallellen die ik schetste -zoals tussen het aantal samples per seconde en het type schilderdoek- achteraf toch te ver gezocht en vroeg de journalist om het er niet in te zetten, maar uiteindelijk is het toch verschenen...
Maar ongeacht het medium heeft een kunsttaal altijd te maken met dynamiek -vandaar dat er overeenkomsten zijn. Ik zal het erop houden dat ik om dezelfde redenen muziek interessant vindt als kleur en schilderen. Gewoon omdat het beide dynamische systemen zijn waar je iets in kan zeggen. Schilderen was mijn eerste liefde, maar ik heb altijd al naar muziek geluisterd. Ik was constant op zoek naar dingen die verder gingen en heb altijd al muziek willen maken, maar ik had gewoon de middelen niet, dat kwam pas op het moment dat ze bij mij thuis in Geraardsbergen een computer kochten -ikzelf heb er overigens nog niet zo lang een, al mijn apparatuur was geleend. Ik had mijn neef wel eens bezig gezien met het programma Cooledit en ik vond dat je er toffe dingen mee kon doen, zo is het allemaal begonnen. Het is pas achteraf dat ik de muziek van Oval en zo leren kennen heb. Ik ben een zware Pink Floyd fan, dat was voor mij toen zeer vergaand - het blijft voor mij nog altijd een van de beste groepen."
URBANMAG: 'Full Endeaver', een ander nummer op de plaat, drijft op stemsamples van Chuck Anderson, de 'hoofdleraar' van de religieuze gemeenschap Endeavor Academy. Tim verbleef zelf een negental maanden bij de Academy, een spirituele ervaring die een grote stempel drukte op zijn leven en muziek.
"'Full Endeavor' is volledig toevallig ontstaan. Ik wilde een nummer maken met de stem van de masterteacher, wat hij te zeggen heeft is immers ook waar ik voor sta. Ik heb een paar weloverwogen stemsamples geplakt en geloopt. Ik had wat andere dingen staan op een multitracker, onder andere gitaarfeedback die ik opgenomen had met een micro die ik in mijn kachel gestoken had - als je genoeg lawaai maakte begon die kachel mee te resoneren en kreeg je een speciale galm. Ik heb alles geopend waar ik mee bezig was en simultaan afgespeeld en niets meer aan veranderd, het paste volledig. Het contrast in dat nummer is zo groot en zuiver... het is misschien wel het meest hoogstaande en ambitieuze nummer dat op de plaat staat.
Voor mij is het nummer emotioneel gelinkt met een tijd waarop ik in een heel duistere plaats zat. Ik zat toen erg in de knoop met mezelf en toen zag ik een paar video's met de teachings van Chuck Anderson. Ik voelde mij heel aangesproken door die stem en die woorden, die mij voor het probleem stelden dat ik zag waar ik zat in mijn geest. Vanuit de duisternis hoor je een stem die rare dingen zegt: "The son of god is free, your time of death is up, welcome to the living... ". Ik wou de betekenis van die woorden kennen, het was toen voor mij duidelijk dat ze te veelbetekenend en krachtig waren om te negeren. Ik besefte dat de enige richting waar ik nog verder kon geraken met mijzelf daar iets mee te maken moest hebben... toen ben ik hen gaan opzoeken.
Er is een gebeurtenis voor je een ontwakingservaring meemaakt en dat is reëel, dat is absoluut geen mystieke bullshit. Oude literatuur verwijst ernaar als "the dark night of the soul", het moment waarop je je niet meer verzet tegen enige emotie en alle angst doormaakt en er voorbij gaat. Het is een onthutsende ervaring die niet van deze wereld is, een echte openbaring: je ziet wie je bent, waar je bent, wat dit is... onbeschrijflijk. Ik weet dat het allemaal abstract klinkt, maar het is een zeer reële en fysieke transformatie. Het heeft te maken met een oud gedeelte centraal in de hersenen, de pijnappelklier, bij de mensen tegenwoordig gekrompen tot de grote van een erwt. Vooraan en achteraan in je hoofd zijn er klieren die daarmee in verbinding stonden, verbroken door evolutie. Het proces bestaat erin dat die oude associaties door communicerende electro-magnetische energie bevrijd worden - hersenen functioneren nu eenmaal door chemie en elektriciteit - en de boel opnieuw aangelegd wordt, zodat je alles met een compleet nieuwe geest bekijkt. Je krijgt een nieuw perspectief & de wereld is iets dat je letterlijk creëert, zoals in de The Matrix maar dan zonder de robots. De matrix is een metafoor voor ego, de 'agents' zijn angst. De oplossing is erin te duiken zoals Neo doet op het einde, zo wordt de matrix zichtbaar. Dat is een ervaring die echt bestaat en daarna is alles anders. De 'uitwendige' wereld blijkt helemaal niet wat het lijkt te zijn...
Er is een angst verbonden met onbeperktheid, je koestert je beperktheid omdat je denkt dat je die beperking bént: je creëert een beeld van jezelf dat oneindig veel kleiner is dan je werkelijk bent en je creëert andere mensen door middel van projectie. ...wat is liefde uiteindelijk? Dat zijn twee mensen die zich herinneren dat ze geen twee gescheiden systemen zijn... ze zijn hetzelfde. Zoals in de bijbel staat "waar twee of meer in mijn naam samen zijn, daar ben Ik "... dat soort onbegrijpelijke uitspraken zijn voor mij werkelijk betekenisvol geworden. Het is heel simpel, het is zo simpel dat je het niet kunt onthouden... "
foto Ovil Bianca: Pedro Bruneel
Ovil Bianca is een van de artiesten op de Page 3ree avond van Urbanmag, 26 oktober, Minardschouwburg Gent.
DOWNLOADABLE MP3>>
track: De Branding!
artist: Ovil Bianca
released on Gravity=Love
track: Full Endeavor
artist: Ovil Bianca
released on Gravity=Love






