Breda lijkt nooit te veranderen. Over het Kasteelpleintje sjokt een student met in de ene hand een blauwe plastic tas van Albert Hein en in de andere hand een kratje Jupiler. Het zonnetje schijnt en de terassen op de Markt zitten vol. Je zou bijna niet in de gaten hebben dat de stad in de meimaand bol staat van graphic design. Gelukkig biedt de helder ontworpen plattegrond van het festival uitkomst, op te halen in het House for Visual Culture in de Reigerstraat naast de Markt, in het oude gebouw van de NBKS (Noord-Brabantse Kunst Stichting). Hier bevindt zich het hoofdkantoor van het tweejaarlijkse festival en een expositie die de naam draagt van het festivalthema: DECODING. Een mooie plek om een bezoek aan het festival te starten.

DECODE: [DI’KOUD] DECODEREN, ONTCIJFEREN

De expositie DECODING laat een conceptuele benadering van graphic design zien. Hier worden experimenten getoond waarbij diverse factoren van buitenaf meer invloed hebben op het resultaat dan de ontwerper zelf, zoals een machine van Laikafont waarmee de bezoeker zelf het letterfont kan aanpassen en beïnvloeden.
Achterin de zaal onderzoekt een werk van Jeroen Holthuis de grens tussen digitale media en analoge media. Het werk Bitquid staat in een donkere ruimte. Fluorescerend oplichtende vloeistoffen die door de kabels worden gepompt (met bijbehorend geluid) stellen de stukken informatie van eentjes en nulletjes voor, die zogenaamd van beeldscherm 1 naar beeldscherm 2 worden getransporteerd. De beeldinformatie lijkt van digitaal naar analoog te reizen. Op beeldscherm 1 is het beeld van een ei te zien en op beeldscherm 2 wordt dit beeld ook gevormd maar dan analoog. In deze ruimte krijg je het gevoel in een cyberspace te zijn waar wordt gecodeerd en gedecodeerd.

                                     

Het GDFB bestaat uit lezingen en workshops, projecten en exposities verspreid over de stad en meer dan 150 lokale en internationale ontwerpers nemen deel. Het festival is verrassend toegankelijk en vernieuwend tegelijk, en daarom ook leuk om te bezoeken, zelfs als je niets van grafisch ontwerp weet. Er is veel te zien in de publieke ruimte, zoals het posterproject met 49 verschillende affiches gemaakt door 49 internationale ontwerpers. De affiches hangen tegen elektriciteitshuisjes langs de route van het centrum naar het kunstencluster in de wijk Belcrum, achter het ns-station.

INTERACTIEF RAAMGEDICHT

In café Het Hijgend Hert der Jacht Ontkomen in de Pasbaan, naast het Graphic Design Museum, loopt het interactieve project Two sides of a story van ontwerpers Vanuit bed en graphic designer Yurr. Plof hier neer op het terras met een koud pintje en maak zelf poëzie met de woorden uit de woordenbak of laat je inspireren door de gratis (dicht)bundel. Als je de “mooie” woorden ophangt (stormvast/ evenzogoed/ flamoes), vormt zich aan de achterzijde van het raam een gedicht met de “lelijke” woorden (kattenbak/ irriteren/ appelmoes). Naar aanleiding van een oproep van de ontwerpers via hun sociale netwerken op internet, stuurden mensen hun mooiste en hun lelijkste Nederlandstalige woord in. Deze ruim 1000 ingezonden woorden zijn op bordjes gedrukt in het op zichzelf al poëtisch ogende letterfont Tesca van de Argentijnse ontwerper Nicolás Massi.

OP JE NETVLIES GEBRAND

Zeer de moeite waard is de expositie Illustrative in het Electron (in het kunstencluster achter het station) met illustratief werk van zelfstandige ontwerpers en hun initiatieven. Het is werk dat op je netvlies gebrand blijft staan. Zoals de kleurrijke “iconen” van Christian Montenegro uit Buenes Aires die verhalen gebruikt om tot zijn illustraties te komen. Of de tekeningen met verschillende materialen van de Chileen Diego Lorenzini die in hun presentatie doen denken aan het narratieve in het werk van beeldend kunstenaar Raymond Pettibon.
Illustrative is een internationaal forum voor hedendaagse illustraties en grafische kunsten en werd opgericht in Berlijn in 2006. Om zo actueel mogelijk werk te laten zien, worden de kunstwerken voor elke nieuwe editie van Illustrative grondig onderzocht door een commissie onder leiding van de in Berlijn gevestigde curator Pascal Johanssen. Al drie keer werd het in Berlijn gehouden (2006/2007/2009), eenmaal in Parijs (2007), en een keer in Zürich (2008). Nu dus in Breda. De expositie in het Electron toont niet alleen de kwaliteit en de fantasie van de nieuwste grafische kunsten, maar laat ook zien hoe de visuele effecten van grafisch ontwerp, illustratie, kunst, strips, conceptual art en animatie in elkaar overlopen en elkaar beïnvloeden.


Het Graphic Design Festival Breda is een broedmachine voor jong talent. Het is geen lege huls die over de stad is gelegd, maar komt van binnenuit. De projecten in de publieke ruimte worden ogenschijnlijk losjes maar doordacht gepresenteerd. De plattegrond van de stad is het speelterrein, maar de inhoud van het festival laat zich niet beperken door de stadsgrenzen. De exposities stellen wezenlijke vragen en verkennen grenzen in de hedendaagse internationale wereld van graphic design. Dat maakt dit festival bijzonder en relevant.

Op naar een nieuwe editie over 2 jaar!


Het GDFB loopt t/m as. zondag 30 mei 2010. Veel onderdelen van het programma zijn gratis toegankelijk.
Meer info over het festival: www.graphicdesignfestival.nl
Meer info over Illustrative: www.illustrative.de