Magritte (1898 - 1967) introduceren hoeft eigenlijk niet meer. Sommige van zijn schilderijen behoren tot ons collectieve geheugen: Het rijk der lichten bijvoorbeeld, waarvan de meester zelf verschillende versies penseelde. Ook het logo van het vroegere Sabena, de vogel van blauwe lucht en wolken, was door Magritte bedacht. Magritte was in vele opzichten een buitengewoon artiest. Zijn oeuvre kent - op twee korte periodes na - een continuïteit die een merkwaardige stabiliteit verraadt en ook in zijn dagelijkse leven hield hij er - in tegenstelling tot sommige andere surrealisten - een allesbehalve extravagante levenstijl op na. Magritte had geen atelier maar schilderde gewoon thuis bij Georgette, in de keuken, de eetkamer of het boudoir naast de slaapkamer. Je kunt je alleen maar afvragen hoe het eraan toe ging terwijl hij aan een nieuw werk bezig was.
     
                                          

Het sterkste punt van het museum is dat de collectie van meer dan 200 werken centraal staat. De sobere scenografie, zonder natuurlijk licht en met donker geschilderde zalen, zorgt ervoor dat Magritte's oeuvre letterlijk in de spotlights kan staan. En dat verdient de man. Men heeft er bij de inrichting van het museum blijkbaar voor gekozen om véél te tonen. Je wordt als bezoeker geconfronteerd met een overvloed aan materiaal (o.a. brieven en foto's) die de leefwereld van Magritte in beeld moet brengen en kaderen. Alles ligt bijzonder stijlvol in vitrines uitgestald, maar het ligt er ook een beetje doods bij. Je hebt als bezoeker bovendien het uithoudingsvermogen van een marathonloper nodig om alles te lezen en te bekijken. 'Less is more' was hier beter op zijn plaats geweest. Waarom heeft men geen duidelijker keuzes gemaakt en moderne accenten gelegd? Wat moet een bezoeker na zijn bezoek aan het museum onthouden over Magritte en zijn werk? Waarom heeft men niet geprobeerd om bepaalde aspecten uit Magritte's leven visueler te maken? Zijn hierboven genoemde werkomgeving bijvoorbeeld: een nagebouwde kamer waarin Magritte zijn schildersezel had staan, had veel over de man kunnen vertellen. Bijzonder jammer is ook de presentatie van de films die de schilder maakte. Die hangen nu verloren aan de ingang van verdieping 2 en 1. Er zijn geen bankjes opgesteld en je loopt er als bezoeker zo aan voorbij. En dat is jammer, want de films geven een mooi beeld van de 'esprit' die leefde bij Magritte en zijn vrienden.

De invloed van Magritte ontkennen op het verdere verloop van de kunsten in de 20e eeuw is onmogelijk. Zowel op de Pop Art als op de conceptuele kunst van later, heeft hij ontegensprekelijk zijn stempel gedrukt. Marcel Broodthaers (1924 - 1976) sprak herhaaldelijk over het belang van Magritte's oeuvre voor zijn werk. Het is jammer dat daar in het museum geen aandacht aan geschonken wordt. De eerste verdieping van het museum (de laatste waar je tijdens je bezoek op belandt) voelt nu een beetje kaal aan, zeker na de overdaad van de vorige twee, en misschien had men hier dan wel iets over de blijvende invloed en inspiratie van Magritte op jonge kunstenaars kunnen vertellen. Zo had men ook de link kunnen leggen naar het Museum voor Moderne Kunst dat vlakbij ligt. Ondanks het ontbreken van een aantal bekende doeken in de collectie - de Golconde (1953) bijvoorbeeld, de tientallen personages met zwarte jas en bolhoed die boven een stad zweven, en ook het iconische Ceci n'est pas une pipe - biedt het museum meer dan genoeg dat het bekijken waard is. Je leert het werk van onze bekendste surrealist opnieuw van dichtbij appreciëren. Alleen jammer dat de museumervaring zelf een beetje teleurstellend is. Men heeft de kans laten liggen om het mysterieuze en speelse oeuvre van Magritte op een boeiende en geïnspireerde manier te kaderen. Het museum lijkt nu meer op een uitvoerige catalogus. Bijzonder stijlvol en degelijk, dat wel, maar ook een beetje saai.

Magritte Museum