Meest recente artikels:
Summerschool Kunstkritiek
Summerschool Schrijverspodium
Summerschool Schrijverspodium
Summerschool Schrijverspodium
Review Dit is mijn vader
Orgy of Tolerance, Jan Fabre
ORGIE VAN DE TOLERANTIE - TWIJFELACHTIGE PRACHT VAN DE OVERDAAD
datum 21.02.2009
rubriek Podium
Jan Fabre: door wat ik in de wandelgangen heb opgevangen, kan ik me aan alles verwachten. Vier acteurs op scène, slechts gekleed in glimmende zwarte schoenen, sportsokken in rood, geel, blauw of groen en met wit ondergoed staan zich op te warmen terwijl het publiek binnenkomt. De zaallichten gaan uit en een verwachtingsvolle stilte daalt neer. Vier andere acteurs betreden het toneel, gekleed in grijze of donkerblauwe wollen truien, geweer op de rug, pet op het hoofd en lange broeken: een Europese guerrillalook. Aan hun voeten blinken echter zwarte pumps en ceremonie schoenen. Een bel gaat, de wedstrijd begint. Geen wedstrijd in hardlopen, worstelen of hink-stap-sprong. Nee, de vier atleten steken hun hand in hun onderbroek en beginnen te masturberen. Hun doel is zoveel mogelijk klaar komen.
En dit is nog maar het begin.

Wat volgt is een wervelende show vol kritiek voor de huidige maatschappij. De mens als koopdier, terroristen overal, Hitler, seks en sofa’s, Jezus, fashionvictims en zo voort. Ze nemen je bij de hand en je krijgt een flitsend overzicht van de huidige problematiek in de moderne maatschappij aan de hand van dans, zang en sketches die een ode lijken aan Monty Python. Fabre gebruikt dezelfde stijl van ‘folterkomiek’, absurde humor waar je smakelijk om kan lachen maar tegelijk zout in de wonde strooit. Het eindigt net niet met zingende veroordeelden aan het kruis “Always look on the bright side of life”. Integendeel, met hun geweren gericht op het publiek, beginnen de acteurs alles en iedereen uit te schelden. De Eskimo’s, de Marokkanen, de Joden, het publiek zelf, kunstenaars en om het statement te vervolledigen: "Fuck You Jan Fabre, Pay Me More!" Ach, een portie zelfkritiek kan nooit geen kwaad natuurlijk.
Orgy of Tolerance. Het stuk gaat over de onuitputtelijke tolerantie van vandaag in de huidige Westerse maatschappij. Mensen zijn door niets nog echt geschokt of aangedaan. En inderdaad. Een valse Jezus, vrouwen die bevallen in winkelwagentjes, klaarkomen met een sofa en kinderen vragen aan een handtas of verkleed rondlopen als een aanhanger van de Ku Klux Klan, wat de spelers ook doen aan grove, racistische of ronduit obscene handelingen, iedereen blijft rustig zitten en lacht om de grappen. En na uitgescholden te zijn door de acteurs, applaudisseert het publiek braaf en krijgen de spelers zelfs nog een korte staande ovatie door enkelen, de voorstelling al half vergeten, de schokkende beelden van hen afglijdend, ingesmeerd als ze zijn met de olie van moderne acceptatie. Alles moet kunnen, niets is nog taboe. “Wij kunnen over alles praten, want openheid is troef.”

Maar er zit een addertje onder het gras.
De acteurs geven het beste van zichzelf, vol waanzinnige energie vliegen ze van de ene rol in de andere, geen register onbesproken gelaten. Dansen, zingen tot zelfs zeer kundig balanceren met een houten kruis op de palm van het hand, geen moment van hapering of aarzeling. Dure chesterfield sofa’s, zilveren lees-staanlampen en salontafeltjes met whisky vormen het decor dat doorheen de hele voorstelling zeer creatief gebruikt wordt. Van comfortabele zitmeubels evolueren de zetels naar lustobjecten tot zelfs volwaardige seksuele partners. De muziek, geschreven door Dag Taeldeman, gaat van mysterieus dreigend, naar pure rock of zelfs een portie swing a la Frank Sinatra, gezongen door Goran Navojec, met een stem als die van Tom Waits. Je wordt bij je nekvel gegrepen en meegesleept in deze razendsnelle wereld waar alles te koop is en waar men aan de lopende band orgasmen produceert. De teksten zorgen er echter voor dat je toch het noorden niet kwijt raakt ondanks het hectische tempo. Mee geschreven door de performers is het een allegaartje van grappige, schunnige en grove oneliners en monologen, doorspekt met liedjes. Subtiliteit kennen ze niet, ze zeggen waar het op staat en waar het om gaat zonder een blad voor de mond te nemen.
En hier komen we uiteindelijk tot het probleem van deze voorstelling.
Je kan een voorstelling maken over de huidige maatschappij en zijn problematische kanten. Het is echter vrij overmoedig om elk punt in één voorstelling aan bod te laten komen. Maar het zou kunnen werken. Vele van deze facetten zijn immers onderdeeltjes of evoluties van elkaar. Op deze manier vormen ze een los geheel. Er is echter niet veel speling meer, door alles te willen vertellen beperkt je de vrijheid van de voorstelling. Neem alle aanwezige thema’s, voeg daarbij de overduidelijke ‘in your face’ teksten, de choquerende beeldtaal en de kleurrijke soundtrack en je krijgt het equivalent van een taart waar zowel suikerglazuur als chocoladesaus, slagroom, bresiliennenootjes en marsepein in verwerkt zit. Elk ingrediënt overheerlijk op zich, maar in combinatie ben je ziek na een paar happen. Bij Orgy of Tolerance zal je nu niet direct ziek worden. Er zitten prachtige delen in die het talent van Fabre nog eens bevestigen, toch overheerst een gevoel van té veel. Het einde van de voorstelling is hier een treffend voorbeeld van.
De acteurs gaan op een rij staan en beginnen alles en iedereen uit te schelden. Maar wanneer ze uitgeroepen zijn is het stuk niet gedaan, nee, dan krijg je nog eens tien minuten wilde rockmuziek met bijpassend danswerk. Prachtig op zich, maar te veel na al wat er reeds op voor gegaan is. Alles is al gezegd en gezien. En dan word je nog eens meegesleurd in een laatste hectische werveling van uitzinnige dans en muziek. Waar ook geen duidelijke boodschap achter zit, alle kritieken zijn al gegeven. Dit voelt aan als de gekonfijte kers op de hierboven beschreven taart, mooi maar overbodig. In één voorstelling krijg je genoeg materiaal voor wel vijf stukken, voordelig in deze tijden van crisis maar iets te veel voor de maag van een theaterpubliek.

Orgy of Tolerance
Concept, regie, choreografie, scenografie : Jan Fabre
Dramaturgie: Miet Martens
Teksten: in samenwerking met de performers
Performers: Linda Adami, Christian Bakalov, Katarina Bistrovic-Darvas, Annabelle Chambon, Cédric Charron, Ivana Jozic, Goran Navojec, Antony Rizzi, Kasper Vandenberghe
Muziek: Dag Taeldeman
Productie: Troubleyn / Jan Fabre
Coproductie: Festival Internacional de Teatro 'Santiago a Mil' (Santiago de Chile, CL)
Peak Performances @ Montclair State University (US)
Tanzhaus NRW (Düsseldorf, DE)
deSingel (Antwerpen, BE)
Théâtre de la Ville (Paris, FR)
Romaeuropa Festival (Rome, IT)

Gezien op woensdag 18 februari in het Troubleyn Laboratorium, Antwerpen
Nog te zien van 30/4 tem 2/5 in Vooruit, Gent
Reageer
Voornaam
Naam
Email
Reactie