Hardboiled, Tourniquet of Mythobarbital. Zijn jullie tevreden met de keuze voor Tourniquet?
Natuurlijk, als Mythobarbital volgend jaar maar geselecteerd wordt. Hoewel ik altijd gelukkig ben met eigen werk dat ik in première laat gaan, vind ik Tourniquet een uitzonderlijk mooie voorstelling. Ze is veel ‘alchemischer’ dan Mythobarbital en meer gericht op de mystieke zeggingskracht van de beelden.
In welke zin is de voorstelling een knelverband? Kan of wil Tourniquet ons bloeden stelpen?
We willen met deze voorstelling in zekere zin wel het ritueel in ere herstellen. Dat doen we door een gruwelijke, maar tegelijk erg vruchtbare, energie naar boven te brengen. Het gaat dan om een diepe angst, een existentiële horror, die doorheen de tijd verbannen is naar de krochten van ons wereldbeeld. Freak shows en carnavalsfeesten zijn bijvoorbeeld essentiële vieringen, maar die zijn tegenwoordig gedegradeerd en gecommercialiseerd. De daardoor verloren gegane verbondenheid en verwondering willen wij met Tourniquet terugbrengen. Met een jongensachtige ‘guilty pleasure’ vinden wij het dan ook fantastisch dat wij op het Theaterfestival de positie van die countercultuur enigszins kunnen opwaarderen.
Hoe is de beeldtaal tot stand gekomen? Hoe belangrijk was het narratieve tijdens het werkproces?
Als theatermaker heb je altijd wel een concreet gegeven als vertrekpunt nodig. In het geval van Tourniquet waren dat voor ons de exorcismen die plaatsvonden in Molenbeek en Schaarbeek. Om tot de uitdrijving te komen, werden de lichamen van de bezeten afgeranseld. Maar hoewel we van dat beeld van foltering vertrokken zijn, is het woord tourniquet geleidelijk aan een eigen leven gaan leiden. Met woorden vertel je wat je te vertellen hebt, met beelden kan je niet weten welke betekenis ze dragen en begeef je je op vaag terrein. Als wij ons achteraf de vraag stellen “Hoe hebben wij de vorige voorstelling ook weer gemaakt?”, dan moet ik toegeven dat we het vaak niet meer weten. Van het werkproces van Tourniquet herinner ik mij vooral dat we erg veel hebben rondgedraaid.
De hoeveelheid wijn – of is het stiekem toch druivensap? - die tijdens Tourniquet wordt ge-dronken, is duizelingwekkend. Bij Abattoir Fermé gaan de spelers tot het uiterste. Zijn er ook grenzen aan hun gewilligheid? Wanneer haken zij af?
We folteren elkaar niet en er wordt zelden iemand gemanipuleerd om iets onvrijwilligs te doen. Vele voorstellen, zoals elkaars zeik drinken of een pingpongballetje in hun reet stoppen, brengen de spelers zelf aan. Soms doen ze zelfs onmogelijke voorstellen. Bovendien weten mijn spelers dat ze mij volledig kunnen vertrouwen. Zij kunnen op elk moment aan de rem trekken. Daarnaast nemen we ook de nodige voorzorgsmaatregelen. Wat moet uit veiligheidsoverwegingen, dat doen we. Neem nu die passage met de slijpschijven in Tourniquet. De spelers dragen daar een veiligheidsbril om te voorkomen dat er ook maar één vonkje in hun ogen terecht komt.
Hoe subversief is Tourniquet? Wat mogen de toeschouwers die de voorstelling nog niet hebben gezien, verwachten?
Subversiviteit is een erg subjectief begrip. Als iemand iets ziet of meemaakt waardoor zijn kijken naar de realiteit door elkaar wordt geschud, dan is dat iets subversiefs. Tourniquet is voor mij geen subversieve voorstelling, maar ik kan verstaan dat ze dat voor sommige mensen wel is.
Gisteren stelden we in de dagkrant de vraag: “Met welke acteur/ actrice ziet u een tête-à-tête wel zitten en hoe loopt de avond af?”, Wat zou u antwoord geweest zijn?
Ik zou onder meer graag eens voldoende tijd vrijmaken voor een diepgaand gesprek met Jan Fabre of Jan Lauwers. De avond eindigt in de wetenschap dat we goed bezig zijn.
CREDITS
Het Theaterfestival - KEUZE TF-1 (NEDERLAND)
Abattoir Fermé
Tourniquet
Van/met: Stef Lernous (regie), Ragna Aurich, Joost Vandecasteele, Chiel Van Berkel (spel), Kreng (soundtrack), Leo Denijs (decor), Marga Sanders (kostuums) e.a.
Lees ook de volgende artikels:
Karel-Willem Delrue - Alles staat stil







