Hoe zou je zelf jullie voorstelling Rococo omschrijven?
Rococo is een beeldende voorstelling over kinderlijke fantasie, elementaire driften en nieuwsgierigheid. (Denkt na) Eigenlijk weet ik niet zo goed waar het over gaat. Lees het juryrapport maar, daarin staat het heel mooi omschreven.

Maar voor de mensen die dat niet hebben gelezen, kun je een beeld schetsen van wat er gebeurt tijdens de voorstelling?
Op toneel ligt ontzettend veel rommel. Midden in die troep zitten beren die alles met een kinderlijke onderzoeksdrift bekijken en uitproberen. Van de ene impulsactie gaan ze over in de andere. Soms pakt die nieuwsgierigheid constructief uit, maar het kan ook een heel destructieve kant hebben. Net als kinderen spelen ze het ene moment met blokken en het volgende moment doen ze doktertje. Dat is hun manier om de wereld, wat bij hen een soort vage opslaghal is, te ontdekken. Door hun speelsheid groeit de berg met afval tot een grote vuilnisbelt. Ze hebben er geen controle over, maar echt last hebben ze er ook niet van. Gaandeweg ontploft hun wereld en wordt het een enorme teringzooi.

Na twee voorstellingen over de grote wereldoorlogen is dit een heel ander soort voorstelling. Hadden jullie na al die wreedheid het nodig om uit te breken en iets fantasievols te brengen?
De voorstellingen die we hiervoor maakten, ‘De Grote Oorlog’ en met name ‘Kamp’, zijn heel feitelijk. Daarin wilden we niets verzinnen, maar laten zien wat er daadwerkelijk toen gebeurd is. We hebben overlevenden hun verhaal laten vertellen en baseerden daar de voorstellingen op. Bij Rococo wilde we zelf weer onze fantasie laten gaan en bijna het tegenovergestelde, het betekenisloze, laten zien. De verbeelde wereld op het toneel is totaal grenzeloos. Die anarchie is een tegenreactie op het overgeorganiseerde in Kamp. Het is een soort tegenreactie die inderdaad in de lijn van ons werk ligt. De wereld in Rococo is iets abstracts en totaal onrealistisch en daarmee een ode aan vrijheid.

Klinkt als een feest om te spelen.
Rococo is heel heerlijk om te spelen! Het uitleven van de totale lichtheid van kinderlijk plezier is prachtig. Jezelf als een kind laten gaan en met een hoop vage onzin bezig zijn, is zalig.

En het publiek, ervaart die het ook zo?
Wat de mensen zien, zijn spelende peuters. Hun nieuwsgierigheid is heel kinderlijk en associatief. Het is het speels ontdekken van de wereld om je heen en je fantasie uitleven. Wat kan allemaal met een pvc-buis? Hard mee op de grond slaan, maar ook op een absurde manier doktertje mee spelen of allerlei dieren van maken. Alles wat de beren ondernemen en onderzoeken, spreekt de kinderlijke kant van het publiek aan. Ik hoop dat we dat bij de mensen weer naar boven kunnen brengen. Kinderen zouden de voorstelling daarom ook heel leuk vinden, maar ja, er zitten wel seksstukjes in.

En die berg afval op het toneel dan? Dat is niet wat je noemt de standaard onopgeruimde kinderkamer.
Ik hoorde het afgelopen jaar van mensen uit het publiek dat ze er een apocalyptisch landschap inzagen. De wereld die naar de maan gaat en die door de menselijke driften totaal aangetast is. Misschien klopt dat ook wel. Er zit iets van kritiek op lust en het eindeloze consumeren in. Als je het erin wil zien, is het er, maar het is er onbewust ingeslopen. We hebben het niet met die intentie gemaakt.
Tijdens het proces voelde ik mezelf als een kind zonder moraal. Maar in plaats van op toneel daadwerkelijk kinderen neer te zetten, hebben we die berenmaskers op. Moraalloze beren, daar zit wel een ‘bite’ in. Het is daardoor geen lieve schattige voorstelling geworden, maar een beetje een beetje mysterieus. Het heeft een donkere kant.

Jullie maken geen simpel teksttoneel, maar bedienen jezelf met vele disciplines. Kun je wat jullie doen nog wel theater noemen?
Absoluut! Onze voorstellingen zijn in eerste instantie theater. Het is live, op het podium en mensen kijken ernaar. Het is niet ons doel multidisciplinair te zijn, maar de combinatie met beeldende kunst, video en performance blijkt wel een manier voor ons om te verbeelden wat we willen zeggen. We brengen beeldverhalen waarin tekst geen of een kleine rol speelt en hebben dus juist de taal van poppen, objecten, maskers en spullen nodig. Daar kunnen we niet meer buiten, dat spelen met troep of maquettes.
Herman Helle, die van oorsprong beeldend kunstenaar is, brengt het visuele oog mee. Ik ben veel meer van de verhalende kant. Samen met Arlène Hoornweg maken we gedrieën altijd werelden waar je in kan kruipen. Bij Rococo is dat een wereld van kartonnen dozen, kitsch beeldjes, gootsteenontstoppers, verpakkingsmateriaal en allerhande menselijke resten. Dat alles komt tot leven via de fantasie van de beren. Rococo is uiteindelijk te zien als een performance, een uiterst strak gecomponeerde performance, dat wel.


CREDITS
Het Theaterfestival 2008 - KEUZE TF-1 NEDERLAND
Hotel Modern
Rococo

Lees ook het artikel van Tom Bruynooghe