Het concept is eenvoudig: een film wordt afgespeeld en een danseres improviseert op de getoonde beelden waardoor er een spel ontstaat van kijken en bekeken worden.
De Italiaanse danseres Antonello Cusimano danste in België al bij Ultima Vez en Les Ballets C de la B. Zij slaagt erin om met haar dansconfrontatie bij de kortfilm het kijkspel uit te puren tot de essentie.
De scène bestaat uit een klein vlak van zilverpapier en op de achterwand, die ongeveer even groot is en uit hetzelfde materiaal bestaat, wordt een stop motion animatie video geprojecteerd: een prop zilverpapier wordt verkreukt, terug uitgeplooid, verkleind, vergroot, alsof er voortdurend mee geprutst wordt. Dit minimaal gebeuren wordt gespiegeld, zodat het hele filmbeeld doet denken aan een bewegende rorschachtest.
De film is al enkele minuten bezig als de danseres langzaam in beweging komt en in slow motion het tempo van de video overneemt. Het publiek moet plots zijn blik over twee bewegende impulsen weten te verdelen en het kijken wordt op verschillende niveau’s ingezet: film en projectie op de achterwand en op het dansende lichaam, spiegelingen in het filmbeeld en in de scèneoppervlakte van zilverapier, de danseres die kijkt en zich laat inspireren door beweging en zelf in haar bewegingen bekeken wordt. Het kijken wordt gereflecteerd, blikken ontdubbeld en er moet voortdurend gepuzzeld worden om het geheel te blijven overzien. Maar de nieuwsgierigheid naar hoe het verder gaat, blijft bestaan.
Toch prikkelt de film aanvankelijk harder dan de dans. Cusimano danst heel ingetogen met minimale bewegingen, die echter op de scène blijven hangen en slechts met moeite het publiek bereiken. Vooral gedurende het eerste deel gaat alles zeer traag. Pas als de danseres halverwege de voorstelling versnelt, wakkert ze de aandacht voor de dans opnieuw aan en onstaan er mooie, tot de verbeelding sprekende beelden waarin dans en vidoe elkaar ontmoeten. Veruit het meest poëtische moment is wanneer de danseres haar arm steeds sneller voor het filmbeeld zwaait en in de snelheid een vlak lijkt te vormen waarop de film nu wordt geprojecteerd. Maar je ogen bedriegen, er is helemaal geen vlak. Er zijn slechts flitsen van een arm met daarop een filmbeeld.
En zo wordt het reflecterende kijkspel op verschillende niveau’s verder uitgepuurd tot plots alles stil valt in een volledige stijlbreuk met het geheel. Plots zijn alle illusies doorbroken en is zilverpapier weer gewoon zilverpapier zonder de idee van spiegels, en staat het lichaam weer naast de film zonder er nog mee samen te vallen.
Het concept van ArtCinema OffOff om twee kunstdisciplines samen te voegen, om twee kijkstrategieën met elkaar te confronteren, mist zijn effect niet. Zeker niet in het werk van Antonella Cusimano die beiden heel mooi met elkaar weet te verzoenen. Het lijkt alsof het ene uiteindelijk niet meer kan bestaan zonder het andere, de dans verliest haar betekenis zonder de film en omgekeerd. Het is een uitdaging om de twee te volgen en als geheel te kunnen zien, om mee te stappen in alle kijkniveaus en hiermee ook in de verschillende niveau’s van reflectie. Maar eenmaal dat lukt, loont het de moeite.
Gezien op 02 mei 2008, ArtCinema OffOff
www.offoff.be
