Toch zijn er steeds enkele dapperen die via experiment pogen om geluid op een totaal nieuwe manier te benaderen en over te brengen naar de luisteraar. Onder die dapperen kunnen Audiostore en Eavesdropper worden gerekend. Met hun project ‘Time Code Matter II’ probeerden klankkunstenaars Christoph De Boeck en Yves De Mey geluid fysiek zichtbaar en vooral voelbaar te maken.

Dit probeerden ze door het publiek te laten plaatsnemen in een cirkelvormige ruimte. De grenzen van die cirkel bestonden uit grote metalen platen waardoor trillingen gestuurd werden. Hierdoor gaven de metalen platen op hun beurt geluid af. In het midden van de cirkel stonden de performers zelf die door middel van laptops de trillingen door de twaalf stalen platen stuurden. Daar rond stond het publiek.

Het effect? Een nogal bevreemdende ervaring omdat het geluid leek over te springen van plaat naar plaat. In combinatie met een hypnotiserend lichtspel was het alsof het geluid verstoppertje wilde spelen met het publiek. Het vluchtte van de ene plaat naar de andere en leek daardoor op een niet te vangen insect dat overal en nergens rond zoemde. Verscheidene mensen uit het publiek wandelden daarom tot bij de platen in een poging te achterhalen waar het geluid precies vandaan kwam.

Toch raakten we vrij snel uitgekeken (of uitgeluisterd) op ‘Time Code Matter II’. Ten eerste omdat men via deze installatie slechts één genre klank kon verkrijgen, namelijk een industriële metaalklank. Enkel de sterkte van die klank varieerde van moment tot moment. Soms leek het alsof iemand met tandenstokertjes op de metalen vlakken sloeg, dan weer had het er alle schijn van dat die tandenstokers door voorhamers werden vervangen. Maar ritme of melodie werden via dit experiment niet bereikt. Dat hoeft natuurlijk ook niet. Maar als je als je als artiest pure noise brengt moet je zorgen dat het boeiend blijft. En dat bleef het niet.

In de tweede plaats speelde ook de setting hierbij ongetwijfeld een rol. Het publiek was genoodzaakt om recht te blijven staan, wat op de duur toch wat vermoeiend werd. Hier en daar gingen mensen dan ook maar op de grond zitten. Of, erger, begonnen mensen wat te praten onder elkaar.

Ondanks deze kritiek kan ‘Time Code Matter II’ als een interessant experiment beschouwd worden. Het is alleen jammer dat de resultaten van dit experiment niet verder geëxploreerd en verfijnd werden. Had men dit laatste gedaan dan had deze performance wel eens heel prikkelend en avontuurlijk kunnen worden.

TERRORISME IN FUN!

Of het de bedoeling was van de Japanner Ryoi Ikeda om het publiek zijn klankexperimenten te laten voelen, is niet helemaal duidelijk. Maar één ding is wel duidelijk: het publiek werd omvergeblazen door zijn totaal gestoorde klanken. Ikeda bracht heel minimalistische elektronica die vaak neigde naar noise. Hoewel minimal in onze contreien meestal staat voor warme, knisperende micro-samples waarboven enkele melodietjes balanceren, kan Ikeda geenszins onder die benadering van minimal electonix geplaatst worden. Hij leunt eerder aan bij een minimalistische benadering van breakcore, terror en noise. Geen al te gezellige jongen dus.

Ikeda zelf kregen we tijdens de voorstelling niet te zien. Hij bevond zich helemaal achterin de zaal. Veilig weggeborgen achter samplers en computers. Zodoende had het publiek de kans om zich te concentreren op de visuals die volledig synchroon verliepen met de muziek van Ikeda. Die visuals sloten niet alleen qua vorm maar ook qua inhoud volledig aan bij zijn geluidsterrorisme. Hier geen mooie, serene beelden of knap gemonteerde beeldenflarden. Wel softwarecodes, financiële diagrammen, grafieken en onidentificeerbare wiskundige formules die elkaar in een razend tempo afwisselden, overlapten en te lijf gingen.

Het leek wel of we meegezogen in de mechanische en koude geest van een computer die op de rand van de crash staat. Maar op die manier werd dit audiovisueel project, Datamatics, ook een spiegel van de wereld waarin we leven. Op subtiele wijze werden de krachten blootgelegd die onze mails, onze communicatiewerken, onze auto’s, onze hele economie eigenlijk, dragen: zielloze, haast absurde cijfercombinaties.

Dat ‘Datamatics’ indruk maakte, was te horen aan de reactie van het publiek: een daverend applaus en hier en daar een enkeling die zijn enthousiasme uitte in gefluit of geschreeuw. Ikeda stak even snel zijn hand op vanachter zijn apparatuur maar wist duidelijk geen blijf met de appreciatie vanuit het publiek en verdween sneller dan een windhond.

Echt geen gezellige jongen dus. Maar wel een naam om te onthouden.



Audiostore ft. Eavesdropper en Ikeda, ihkv Happy New ears
Gezien op 28/09/07 in de Budascoop, Kortrijk